Read Microsoft PowerPoint - Tang huyet ap trong thoi ky co thai text version

TNG HUYT ÁP TRONG THI K CÓ THAI: CHN OÁN, THEO DÕI VÀ IU TR

TS. BS. T Mnh Cng Vin Tim Mch Vit Nam Hà Ni - 2009

M u

· Tng huyt áp (THA) là bnh lý ni khoa thng gp nht trong thi k thai nghén · Khong 70% sn ph THA có bin chng tin sn git (TSG). · Thut ng "THA-TSG" dùng ch nhng sn ph THA (va hoc nng) kèm theo nhng ri lon chc nng ni tng:

­ Cn THA cp tính ­ Tin sn git ­ Sn git; Tan máu; Tng men gan; Gim tiu cu (Hi chng HELLP)

· Hoa k: THA ­ TSG chim 6 - 8% ph n có thai

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

PHÂN LOI TNG HUYT ÁP TRONG THI K CÓ THAI

THA MN TÍNH

· HATT 140 mmHg hoc HATTr 90 mmHg trc khi có thai hoc trc tun th 20 ca thai k · Có th phi chn oán hi cu (THA kéo dài >12 tun sau ) · HATT 140 mmHg hoc HATTr 90 mmHg và protein niu (>300 mg/24 hr) sau tun th 20 ca thai k · Có th tin trin thành sn git (cn co git) · Thng xy ra nhiu hn nhng ngi có thai nhiu ln, ph n THA > 4 nm, tin s gia ình có ngi b TSG, THA trc khi có thai, bnh thn... · Sn git: cn co git (gia thi k thai nghén, trong khi hoc 1/3 trng hp sau 48h)

TIN SN GIT/SN GIT

TIN SN GIT/ · THA vi nhng tính cht mi xy ra sau tun 20 THA MN TÍNH · nhng ph n b THA và protein niu (+) trc tun 20 :

Protein niu tng nhanh gp 2 ­ 3 ln HATT tng t ngt Gim tiu cu Tng AST hoc ALT

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

PHÂN LOI TNG HUYT ÁP TRONG THI K CÓ THAI

THA THAI NGHÉN

(GESTATIONAL HYPERTENSION)

· THA/ protein niu (-) xut hin sau tun 20 · THA ch có trong thi gian mang thai · Có th xy ra giai on trc protein niu ca TSG hoc tái phát ca THA mn tính nh nhng không quá cao gia thi k mang thai · Có th tin trin thành TSG. Lu ý nu au u kéo dài, au vùng thng v, bun nôn, nôn, gim tiu cu, tng men gan · Nu THA nng có th gây non và thai chm phát trin (nng hn TSG mc nh) · HA bình thng sau · Chn oán hi cu (sau khi mang thai) · HA bình n sau 12 tun · Có th xut hin ln mang thai tip theo · D báo bnh THA trong tng lai

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

THA TM THI

(TRANSIENT HYPERTENSION)

Nguyên nhân và Sinh lý bnh hc ca tin sn git

· Nguyên nhân ca TSG: không xác nh. Mt s yu t có giá tr gi ý:

­ Mch máu t cung xâm ln vào lá nuôi phôi (trophoblastic) ­ Bt thng v min dch ca bánh rau và các mô ca c th m ­ áp ng bt thng v h tun hoàn hoc các quá trình viêm khi có thai, dinh dng kém, bt thng v gen...

· Sinh lý bnh hc

­ ­ ­ ­ Thiu máu bánh rau (thng là co mch) Ri lon ông máu, hot hóa h thng ông máu Ri lon chc nng ni mch Ri lon NO và chuyn hóa lipid, hot hóa bch cu và thay i cytokines

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

NHNG YU T NGUY C V PHÍA NGI M I VI TIN SN GIT

Tin s gia ình (m hoc b) Thai nhiu ln Tiu ng Kháng Insulin/béo phì Có bnh THA Có bnh thn Có thai khi ln tui Cha trng Tin s tin sn git nng xy ra sm ln mang thai trc Gim tiu cu

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Thái lâm sàng trc mt sn ph nghi ng tin sn git

· Tin sn git có th mc t nh n nng. · Tin trin có th chm hoc nhanh, t vài gi - vài ngày n vài tun. · Thái lâm sàng: nên chn oán mt cách thn trng và nghi ng TSG ngay khi có nhng triu chng s sài nht (overdiagnosed) phòng nga t vong cho m trong khi chuyn d.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Chn oán tin sn git ­ sn git

(tip)

· Nhng du hiu sau c coi nh nhng triu chng báo hiu và rt có giá tr chn oán TSG:

­ ­ ­ ­ HATT > 160 mm Hg hoc HATTr > 110 mm Hg Protein niu > 2.0 g/ 24 h (2+ hoc 3+ dipstick) Creatinine máu tng Tiu cu gim < 100,000 /mm3 và/hoc bng chng ca thiu máu do tan máu (tng LDH) ­ Tng ALT hoc AST ­ au u kéo dài hoc các triu chng khác v não hoc ri lon th giác ­ au thng v kéo dài dai dng. Hi chng HELLP (Hemolysis, Elevated Liver enzymes, Low Platelets)

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Phân bit tin sn git và THA mn tính

· Phân bit TSG và THA mn tính trong TKTN có ý ngha c bit quan trng. · C 2 ri lon u có THA. · Trong TSG:

­ THA không phi là du hiu duy nht mà còn có nhiu hi chng quan trng khác ­ Nhng hu qu ca THA gây ra trong TSG tng i không nhiu

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Phân bit tin sn git và THA mn tính

· Hu qu ca TSG và THA mn tính không ging nhau:

­ TSG: gây hu qu cp tính i vi m và con ­ THA mn tính:

· Thai nhi chm phát trin · Làm tng nguy c nhiu hn nu TSG xut hin · Là nguyên nhân gây t t và t vong do nguyên nhân tim mch

­ TSG (riêng r) có gây bnh tim mch trong tng lai (?)

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

TRIU CHNG LÂM SÀNG VÀ CÁC KT QU XÉT NGHIM GIÚP CHN OÁN PHÂN BIT TIN SN GIT VÀ TNG HUYT ÁP MN TÍNH Lâm sàng và cn lâm sàng

Tui S ln Thi gian chn oán THA Các yu t nguy c TSG ca thai ph Tin s THA/TSG Protein niu (>300 mg/24h) Acid uric Tng men gan Gim tiu cu au u, nhìn m, au thng v THA kéo dài >12 tun sau

TIN SN GIT

Hai gii hn ca tui sinh Sinh ln u Sau tun 20 Có Có Có 5.5 mg/dl Có Có Có Không

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

THA MN TÍNH

30 tui Thng ngi sinh nhiu ln Trc 20 Không Có Không Bình thng hoc thp Không Không Không Có

Nguyên tc x trí tin sn git ­ sn git

ình ch thai nghén trong TSG · Nhng ch nh v phía thai ph: Tui thai > = 38 tun Tiu cu < 100,000 /mm3 Suy gan, thn tin trin Nghi ng rau bong non au u d di kéo dài, ri lon th giác, nôn và bun nôn, au vùng thng v · Nhng ch nh v phía thai nhi: Thai nhi quá chm phát trin Kt qu các xét nghim v thai nhi không tt Thiu i/a i

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Nguyên tc x trí tin sn git ­ sn git

(tip) · Cách thc ình ch thai nghén:

- Tt nht là theo ng âm o. - To cn co t cung bng thuc (trong vòng 24 h). - Các k thut: gây tê ngoài màng cng, ty sng hoc phi hp màng cng ­ ty sng có th tt. - Hydralazine, nitroglycerin, labetalol có th s dng h áp trong khi ình ch thai nghén.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Nguyên tc x trí tin sn git ­ sn git (tip)

iu tr chng co git: · Ch nh phòng nga cn co git tái phát sn ph b sn git hoc phòng nga cn co git sn ph TSG. · Magnesium sulfate (TM) có th gim tn sut sn git (lu ý sn ph suy thn).

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

IU TR CP CU CN TNG HUYT ÁP TRONG THI K CÓ THAI

THUC LIU LNG VÀ CÁCH DÙNG

5 mg (TM), sau ó 10 mg mi 20 - 30 ph, ti a 25 mg, có th nhc li sau vài gi. 20 mg tiêm TM, sau ó 40 mg sau 10 ph, 80 mg c mi 10 ph, liu ti a 220 mg. Nicardipine: Loxen 0,5 ­ 3 mg/h (tm ­ bm tiêm in)

Hydralazine

(u tiên la chn)

Labetalol

(La chn th hai)

Nifedipine

(Nifedipine tác dng ngn không c FDA chp nhn)

0.5 ug/kg/ph. Ti a 5 ug/kg/min (Khi các thuc trên không hiu Thai nhi có th b nhim c cyanua nu dùng kéo dài > 4 h TS. T Mnh Cng qu)

Sodium nitroprusside

http://www.cardionet.vn

THUC IU TR THA (dùng theo ng ung) TRONG THI K CÓ THAI

LOI THUC

Methyldopa (la chn s 1) Beta Blockers Labetalol Clonidine Thuc c ch Can xi

LU Ý

C s khoa hc: các nghiên cu dài hn ca thuc trên s phát trin ca tr em và s ti máu bánh rau Thai nhi chm ln, nht là s dng atenolol trong 3 tháng u c la chn nhiu hn do hiu qu h áp và ít tác dng ph Không có nhiu d liu v hiu qu và an toàn ca thuc Không có nhiu nghiên cu Có kinh nghim nhiu nht vi nifedipine, isradipine và nicardipine (Loxen 50 mg 2 - 6 viên/ngày) Không làm tng nguy c quái thai Có th an toàn nhng không phi là thuc la chn hàng u Chng ch nh (nhim c thai, cht lu) Chng ch nh (nhim c thai, cht lu)

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Li tiu Thuc c ch men chuyn Thuc c ch th th Angiotensin

Alphamethyldopa trong thi k có thai

Ít c s dng ph n không có thai ây có th là thuc la chn hàng u trong thi gian thai nghén D liu v dc lc hc (pharmacokinetic) trong thi k có thai không nhiu Không có tác dng xu i vi thai nhi và tr s sinh: · Cân nng ca tr · Các nghiên cu v mch máu · Theo dõi tr n 7.5 tui Nhng tác dng ph i vi m · Viêm gan nng T vong Ghép gan TS. T Mnh Cng

http://www.cardionet.vn

Atenolol trong thi k có thai

S liu v dc ng hc và dc lc hc không nhiu Ch nh iu tr mi th THA Tác dng ph i vi thai nhi và tr s sinh nu dùng trc 20 tun ca TKTN:

· · · · ·

Bt thng Doppler ng mch rn Gim trng lng bánh rau Gim cân nng thai nhi Tng t l non Ch nên s dng quý 3 ca TKTN.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Theo dõi tr n 1 tui:

Labetalol trong thi k có thai

Thng dùng iu tr THA quý 3 ca thi k thai nghén Dc ng hc c báo cáo trong mt vài nghiên cu Không thy tác dng ph i vi thai nhi và tr s sinh qua:

· Nghiên cu Doppler ng mch rn · Tiên lng i vi tr s sinh

Không có s liu theo dõi i vi tr khi ln lên

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

X TRÍ TNG HUYT ÁP MN TÍNH KHI CHUN B CÓ THAI

Chn oán nguyên nhân THA ánh giá tn thng c quan ích Dùng thuc an toàn cho thai nhi Li sng (lifestyle)

· Pheochromocytoma · Nguyên nhân khác · Chc nng tim, phì i tht trái (siêu âm tim) · Bnh thn (creatinine, protein niu) · Ngng sm các thuc chng ch nh khi có thai (CMC, C AT1) · iu chnh n nh HA bng các thuc mi thay th · Hn ch hot ng gng sc · Tránh gim cân · n gim mui tng i · Tránh ru và thuc lá · Hematocrit, hemoglobin, tiu cu, creatinine, acid uric, TPT nc tiu

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Các XN c bn

X TRÍ TNG HUYT ÁP MN TÍNH TRONG THI K CÓ THAI

La chn thuc an toàn cho thai nhi Ngng HA iu chnh Xét nghim

· HATT: 150-160 mmHg · HATTr: 100-110 mmHg · Hematocrit, hemoglobin, tiu cu, creatinine, acid uric, SGOT, SGPT, nh lng protein niu, albumin, LDH, ông máu

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

ánh giá tình trng thai nhi trong THA mn tính

· C gng phát hin sm triu chng TSG và thai nhi chm phát trin. · Siêu âm thai: tun th 18 - 20. · ánh giá s phát trin ca thai mt cách thn trng. · Nu thai chm phát trin, ánh giá bng các thm dò không xâm hoc các xét nghim sinh hóa.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

X TRÍ TNG HUYT ÁP MN TÍNH TRONG THI K CÓ THAI (tip)

ÌNH CH THAI NGHÉN CH NGHÉN

Ch nh v phía m

· Tui thai 38 tun · Tiu cu < 100,000 /mm3 · Suy chc nng gan hoc thn · Nghi ng rau bong non · au u nhiu hoc ri lon th giác · au nhiu vùng thng v, nôn hoc bun nôn · Thai nhi chm phát trin nhiu · Các xét nghim không thun li · Thiu i hoc a i

Ch nh v phía con

Phi iu tr bng thuc · Sodium nitroprusside truyn tnh mch kéo dài (>4h) theo ng tnh mch

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

iu tr THA trong thi gian tit sa

· ng viên nuôi con bng sa m (trong mt s trng hp nht nh). · Còn ít thông tin v bài tit thuc h áp qua sa m hoc tác dng lâu dài ca thuc i vi tr bú m. · Không có thông báo v tác dng ph ca methyldopa hoc hydralazine trong thi gian ngn. · Chn beta giao cm: propanolol & labetalol c khuyn cáo s dng. · Không có s liu v an toàn ca thuc chn can xi. · Li tiu có th làm gim th tích sa/mt sa. · ACEI và ARB nên tránh s dng.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

NHNG YU T NGUY C LÀM THA TRONG THI K CÓ THAI

THA xy ra sm ln mang thai trc THA mn tính THA kéo dài trên 5 tun sau HA gii hn cao t nhng tháng u ca thai k

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Thai nghén, Tng huyt áp và bnh thn

· Suy thn có th tin trin và gây nguy him i vi thai nhi. · Nu suy thn tin trin: hn ch mui, dùng li tiu hoc lc máu ngoài thn. · Magnesium sulfate: ch nh phi rt thn trng thai ph suy thn. Phi gim liu và theo dõi Mg máu. Phenytoin có th dùng thay th. · T l t vong ca thai ph liên quan n quá trình lc máu chu k khi có thai: sn ph chy TNT chu k không nên có thai.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Tiên lng xa

Tin sn git ­ Sn git

· Chn oán càng chính xác TSG thì càng gim thiu nhng ri lon tim mch ca sn ph trc mt cng nh lâu dài. · TSG ­ SG trong nhng ln mang thai tip theo giúp xác nh nguy c lâu dài i vi sn ph. · THA thai k bt c ln mang thai nào cng làm tng nguy c tim mch trong tng lai.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Dc ng hc ca thuc iu tr THA trong thi k mang thai có tác ng không tt n sn ph, thai nhi và tr em sau khi sinh ra không? Tác dng ph ca thuc hu nh khó xác nh

hp c th (case report)

· La chn nhng báo các có li cho sn phm · Phn ln là nhng thông báo di dng tng trng

Các nghiên cu v lâm sàng trc khi qung bá sn phm (pre-marketing clinical studies) không có ph n và tr em trong i tng nghiên cu S liu t các chng trình theo dõi sau bán hàng không TS. T Mnh Cng nhiu http://www.cardionet.vn

Li ích ca iu tr sn ph b THA mc va là nh th nào

D liu không chng minh v tác dng ca thuc iu tr i vi giai on chu sinh. · Các nghiên cu u không c mu · Phn ln u không "mù" · Ít sn ph c iu tr ngay t quý u ca thi k có thai Cn có nhng th nghim a trung tâm

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Khuyn cáo x trí THA thai nghén hoc TSG mc va

(Sibai et al. Lancet 365:785-99, 2005)

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Khuyn cáo x trí TSG nng

(gim tiu cu, sn git sp xy ra, phù phi, ri lon ông máu, tng men gan) (Sibai et al. Lancet 365:785-99, 2005)

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Bnh án minh ha

· Phm Th Hng Ph., 37 tui

­ Thai ln 3, 21 tun:

· Phù hai chi di · HA 170/110 mmHg (trc ó HA bình thng) · au u vào vin

­ Khám lâm sàng:

· HA170/100 mmHg · Tim u 90 ln/phút

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Phm Th Hng Ph., 37 tui, thai ln 3, thai 21 tun

· Cn lâm sàng:

­ 10/06/2007:

· Sinh hóa máu:

Glucose Creatinine SGOT SGPT Na K Clo

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

5.9 mmol/l 49 µmol/l 27 U/L 36 U/L 137 mmol/l 2.2 mmol/l 98 mmol/l

Phm Th Hng Ph., 37 tui, thai ln 3, thai 21 tun

· Cn lâm sàng:

­ 10/06/2007:

· Công thc máu · Protein niu (-) · ông máu c bn:

RBC HGb HCT WBC PLT

3.49 x1012/l 130 g/l 0.364 L/L 8.60 109/L 204 x 109/L

TP (%) 135.2 INR 0.87 APTT Chng 27.7 BN 22.1

Siêu âm thai:Thai 22 tun. Rau bám mt áy t cung; Dch i trong; lng nc i bình thng. RI MR = 0.54 Siêu TS. T Mnh Cng âm http://www.cardionet.vn tim, in tim: bình thng

Phm Th Hng Ph., 37 tui, thai ln 3, thai 21 tun

· iu tr:

­ ­ ­ ­ Dopegyt 250 mg, 6 viên/ngày Loxen truyn TM, 2 mg/h Kaliclorua 500 mg, 8 viên/ngày Kaliclorua truyn tnh mch 3g/ngày

· Din bin: Kali máu tng dn sau 4 ngày iu tr (2.2 - 2.5 - 2.8 - 3.1 mmol/l). HA 150/90 mmHg. Cortisol máu 662.1 mmol/l (bt: 171 - 536 mmol/l)

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Phm Th Hng Ph., 37 tui, thai ln 3, thai 21 tun

Kt qu MRI tuyn thng thn: Tuyn thng thn phi có khi 34 x 24 x 29 mm, gianh gii rõ. Tn thng ngm thuc mnh sau tiêm thuc i quang t TS. T Mnh Cng

http://www.cardionet.vn

Phm Th Hng Ph., 37 tui, thai ln 3, thai 21 tun

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Phm Th Hng Ph., 37 tui, thai ln 3, thai 21 tun

· iu tr hin ti:

­ ­ ­ ­ Dopegyte 250 mg, 6 viên/ngày Trandate 200 mg, 3 viên/ngày Loxen LP 50mg, 3 viên/ngày Kaliclorua 500 mg, 8 viên/ngày

· HA: 150/90 mmHg · Siêu âm thai: Thai nhi phát trin bình thng.

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Xin cm n s quan tâm ca các bn

TS. T Mnh Cng http://www.cardionet.vn

Information

Microsoft PowerPoint - Tang huyet ap trong thoi ky co thai

39 pages

Find more like this

Report File (DMCA)

Our content is added by our users. We aim to remove reported files within 1 working day. Please use this link to notify us:

Report this file as copyright or inappropriate

94169