Read Kontrola%20skarbowa_ALL_20091209.pdf text version

Podstawowe informacje o kontroli skarbowej Kontrola skarbowa jest rodzajem kontroli pastwowej wykonywanej przez organy kontroli skarbowej w celu ochrony interesów i praw majtkowych Skarbu Pastwa oraz zapewnienia skutecznoci wykonywania zobowiza podatkowych i innych nalenoci stanowicych dochód budetu pastwa lub pastwowych funduszy celowych. Celem kontroli skarbowej jest równie badanie zgodnoci z prawem gospodarowania mieniem innych pastwowych osób prawnych, przeciwdzialanie i zwalczanie narusze prawa obowizujcego w zakresie obrotu towarowego z zagranic i obrotu towarami przywoonymi z zagranicy oraz zapobieganie i ujawnianie przestpstw okrelonych w art. 228-231 Kodeksu karnego wród osób zatrudnionych lub pelnicych slub w jednostkach organizacyjnych podleglych ministrowi wlaciwemu do spraw finansów publicznych. Kontrola skarbowa realizowana jest zasadniczo w dwóch formach: 1) postpowaniu kontrolnym, 2)wywiadzie skarbowym. Zgodnie z przepisami ustawy z dnia 28 wrzenia 1991 r. o kontroli skarbowej (Dz. U. z 2004 r. Nr 8, poz. 65 z pón. zm.) do zakresu przedmiotowego kontroli skarbowej naley: 1. kontrola rzetelnoci deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidlowoci obliczania i wplacania podatków stanowicych dochód budetu pastwa, a take innych nalenoci pieninych budetu pastwa lub pastwowych funduszy celowych; 2. ujawnianie i kontrola niezgloszonej do opodatkowania dzialalnoci gospodarczej, a take dochodów nieznajdujcych pokrycia w ujawnionych ródlach przychodów; 3. kontrola ródel pochodzenia majtku, w przypadku niezgloszenia do opodatkowania dzialalnoci gospodarczej, a take dochodów nieznajdujcych pokrycia w ujawnionych ródlach przychodów; 4. kontrola celowoci i zgodnoci z prawem gospodarowania rodkami publicznymi oraz rodkami pochodzcymi z Unii Europejskiej i midzynarodowych instytucji finansowych, podlegajcymi zwrotowi; 5. kontrola wywizywania si z warunków finansowania pomocy ze rodków, o których mowa w pkt 4; 6. kontrola prawidlowoci przekazywania rodków wlasnych do budetu Unii Europejskiej; 7. certyfikacja i wydawanie deklaracji zamknicia pomocy finansowej ze rodków pochodzcych z Unii Europejskiej; 8. badanie celowoci w czasie podejmowania decyzji i zgodnoci z prawem wykorzystania i rozporzdzania mieniem pastwowym, a w szczególnoci ujawnianie niedoborów, a take innych szkód w tym mieniu; 9. badanie wykorzystania mienia otrzymanego od Skarbu Pastwa w celu realizacji zada publicznych oraz prawidlowoci prywatyzacji mienia Skarbu Pastwa; 10. kontrola rzetelnoci wypelniania zobowiza wynikajcych z udzielonych przez Skarb Pastwa porcze i gwarancji;

11. kontrola zgodnoci wykorzystania rodków, których splat porczyl lub gwarantowal Skarb Pastwa, z ich przeznaczeniem; 12. kontrola zgodnoci z prawem przywozu towarów dopuszczonych do obrotu na polskim obszarze celnym lub majcych inne przeznaczenie celne oraz wywozu towarów za granic, a take kontrola i ujawnianie towarów nielegalnie wprowadzonych na polski obszar celny; 13. ujawnianie skladników majtkowych podmiotów zobowizanych do uiszczenia nalenoci publicznych lub podejrzanych o czyny zagroone kar grzywny lub karami pieninymi, w celu zapewnienia skutecznoci poboru tych nalenoci oraz wykonania orzecze lub mandatów karnych; 14. kontrola owiadcze o stanie majtkowym osób - obowizanych do ich skladania zatrudnionych lub pelnicych slub w jednostkach organizacyjnych administracji celnej, podatkowej oraz kontroli skarbowej podleglych ministrowi wlaciwemu do spraw finansów publicznych, w tym w urzdzie obslugujcym tego ministra; 15. kontrola resortowa jednostek organizacyjnych administracji celnej, podatkowej oraz kontroli skarbowej podleglych ministrowi wlaciwemu do spraw finansów publicznych, w tym urzdu obslugujcego tego ministra; 16. badanie przestrzegania przez rezydentów i nierezydentów ogranicze i obowizków okrelonych w przepisach prawa dewizowego oraz warunków udzielonych na ich podstawie zezwole dewizowych, a take warunków prowadzenia dzialalnoci kantorowej; 17. prowadzenie dzialalnoci analitycznej i prognostycznej w odniesieniu do negatywnych zjawisk wystpujcych w obszarze wlaciwoci kontroli skarbowej oraz przedstawianie w tym zakresie informacji i analiz organom administracji rzdowej. W ramach kontroli skarbowej prowadzonej w zakresie, o którym mowa w pkt 1-2 , badaniu podlega równie rzetelno deklarowanych podstaw opodatkowania oraz prawidlowo obliczania i wplacania zobowiza podatkowych stanowicych dochód jednostek samorzdu terytorialnego. Do zakresu kontroli skarbowej naley równie zapewnianie ochrony fizycznej i technicznej inspektorom i pracownikom, a za zgod Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej take innym organom i instytucjom pastwowym. W granicach i na zasadach okrelonych w odrbnych przepisach kontrola skarbowa obejmuje ponadto: 1. badanie prawidlowoci stosowania cen urzdowych, a take cen umownych w zakresie objtym ograniczeniami swobodnego ksztaltowania ich poziomu; 2. rozpoznawanie, zapobieganie i zwalczanie przestpstw i wykrocze zwizanych z obrotem z zagranic towarami i technologiami objtymi kontrol midzynarodow, naruszajcych prawa ochrony dóbr kultury narodowej, narodowego zasobu archiwalnego i ochrony wlasnoci intelektualnej, wprowadzania na polski obszar celny i wyprowadzania z tego obszaru rodków platniczych pochodzcych z przestpstw, a take ciganych na mocy umów i porozumie midzynarodowych; 3. zapobieganie i ujawnianie przestpstw, o których mowa w art. 228-231 Kodeksu karnego, popelnianych przez osoby zatrudnione lub pelnice slub w jednostkach

organizacyjnych podleglych ministrowi wlaciwemu do spraw finansów publicznych. Kontrola skarbowa obejmuje take kontrol owiadcze majtkowych osób zobowizanych do ich skladania na podstawie art. 24h ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorzdzie gminnym - Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z pón. zm. (art. 24h ust. 9-11 ustawy o samorzdzie gminnym), art. 25c ust. 1 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorzdzie powiatowym ­ Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592 z pón. zm. (art. 25c ust. 9-11 ustawy o samorzdzie owiatowym), art. 27c ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorzdzie województwa - Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1590 z pón. zm. (art. 27c ust. 9-11ustawy o samorzdzie województwa). Kontroli skarbowej podlegaj: 1. zobowizani do wiadcze pieninych na rzecz Skarbu Pastwa lub pastwowych funduszy celowych; 2. wydatkujcy, przekazujcy i otrzymujcy rodki, publiczne oraz rodki pochodzce z Unii Europejskiej i midzynarodowych instytucji finansowych, podlegajcymi zwrotowi; 3. zobowizani do wywizywania si z warunków finansowania pomocy ze rodków, o których mowa w pkt 2, 4. wladajcy i zarzdzajcy mieniem pastwowym; 5. jednostki wykorzystujce mienie przekazane przez Skarb Pastwa w celu realizacji zada publicznych oraz sprywatyzowane mienie Skarbu Pastwa; 6. beneficjenci porcze i gwarancji udzielonych przez Skarb Pastwa oraz podmioty, za które Skarb Pastwa porczyl lub gwarantowal; 7. osoby zatrudnione lub pelnice slub w jednostkach organizacyjnych administracji celnej, podatkowej oraz kontroli skarbowej podleglych ministrowi wlaciwemu do spraw finansów publicznych, w tym w urzdzie obslugujcym tego ministra, zobowizane do skladania owiadcze o stanie majtkowym; 8. jednostki organizacyjne administracji celnej, podatkowej oraz kontroli skarbowej podlegle ministrowi wlaciwemu do spraw finansów publicznych, w tym urzd obslugujcy tego ministra. Kontroli skarbowej podlegaj take platnicy i inkasenci podatków i innych nalenoci, o których mowa w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o kontroli skarbowej. Kontroli skarbowej nie podlega celowo i sposób wykorzystania rodków budetowych oraz mienia pastwowego na cele specjalne w jednostkach organizacyjnych podleglych, podporzdkowanych lub nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej, w Policji, Pastwowej Stray Poarnej, Stray Granicznej, Biurze Ochrony Rzdu oraz w jednostkach organizacyjnych Agencji Bezpieczestwa Wewntrznego i Agencji Wywiadu.

Najistotniejsze rónice midzy kontrol podatkow a kontrol skarbow

Michal Szychowski - Frckowiak Grant Thornton Wstp Celem wskazania istotnych rónic midzy kontrol podatkow a kontrol skarbow, naley na wstpie przypomnie, e postpowanie prowadzone przez Naczelnika Urzdu Skarbowego moe przebiega nastpujco: 1. zostaje wszczte postpowanie podatkowe, o którym mowa w dziale IV Ordynacji podatkowej (dalej "O.p"), które koczy si wydaniem decyzji, albo 2. wpierw zostaje wszczta kontrola podatkowa, opisana w poprzednim artykule, która po jej zakoczeniu jest przyczynkiem do wszczcia ww. postpowania podatkowego. Cel kontroli skarbowej Celem kontroli skarbowej jest ochrona interesów i praw majtkowych Skarbu Pastwa oraz zapewnienie skutecznoci wykonywania zobowiza podatkowych i innych nalenoci stanowicych dochód budetu pastwa lub pastwowych funduszy celowych. Oprócz wic sprawdzania wywizywania si z wykonywanych obowizków podatkowych moe ona dotyczy np. sposobu gospodarowania rodkami z Unii Europejskiej i mieniem Skarbu Pastwa (czego nie obejmuje kontrola podatkowa prowadzona przez Naczelnika Urzdu Skarbowego) Kontrola skarbowa obejmuje z reguly wiksze firmy, cho zdarza si w praktyce, e jest ona wszczynana wobec osób fizycznych w zakresie kontroli dochodów nie znajdujcych pokrycia w ujawnionych ródlach lub pochodzcych ze ródel nie ujawnionych. Kto prowadzi kontrol skarbow Kontrol skarbow sprawuj organy kontroli skarbowej, którymi s Minister Finansów, jako naczelny organ kontroli skarbowej, Generalny Inspektor Kontroli Skarbowej jako organ wyszego stopnia nad dyrektorami urzdów kontroli skarbowej oraz dyrektorzy urzdu kontroli skarbowej. W praktyce czynnoci kontrolne wykonuj upowanieni pracownicy Urzdu Kontroli Skarbowej. Natomiast w przypadku kontroli podatkowej, jest ona prowadzona najczciej przez Naczelnika Urzdu Skarbowego. Poza tym, moe by prowadzona przez Naczelnik Urzdu Celnego, Wójta, Burmistrza (Prezydenta miasta), Starost albo Marszalka Województwa. Prowadz j upowanieni pracownicy ww. organów podatkowych. Kogo dotyczy kontrola skarbowa W odrónieniu od kontroli podatkowej prowadzonej przez Naczelnika Urzdu Skarbowego, która dotyczy wylcznie podatników, platników, inkasentów oraz nastpców prawnych, kontrola skarbowa moe obj podatników, platników, inkasentów, osoby trzecie (tj. w okrelonym przypadku np. rozwiedzionego malonka podatnika, czlonków jego rodziny), nastpców prawnych, a ponadto: wladajcych i zarzdzajcych mieniem pastwowym, jednostki wykorzystujce mienie przekazane przez Skarb Pastwa w celu realizacji zada publicznych oraz sprywatyzowane mienie Skarbu Pastwa, jednostki organizacyjne administracji celnej, podatkowej oraz kontroli skarbowej podlegle Ministrowi Finansów, w tym urzd obslugujcy tego ministra itd.

Wszczcie kontroli skarbowej (postpowanie kontrolne)

Tryb zwykly

Wszczcie postpowania kontrolnego nastpuje z urzdu w formie postanowienia. Dat wszczcia postpowania kontrolnego jest dzie dorczenia kontrolowanemu postanowienia o wszczciu postpowania kontrolnego Warto wspomnie, e przepisy u.o.k.s. nie przewiduj moliwoci dorczenia upowanienia do przeprowadzenia postpowania kontrolnego osobie ustanowionej w trybie art. 281a O.p., jako stalemu "zastpcy" podmiotu do spraw kontroli. Czyli m.in. podatnicy, nie mog, w formie pisemnej, wyznaczy osoby fizycznej, która bdzie upowaniona do ich reprezentowania w trakcie kontroli podatkowej, oraz zglosi t osob Dyrektorowi Urzdu Kontroli Skarbowej. Jak si wydaje, wyjtkiem od tej reguly jest sytuacja, gdy postpowanie kontrolne jest wszczynane w trybie okrelonym w art. 13 ust. 9 u.o.k.s., o czym niej.

Tryb wyjtkowy

Artykul 13 ust. 9 u.o.k.s. dotyczy wszczcia postpowania kontrolnego w "wyjtkowym" trybie, poprzez okazanie legitymacji slubowych i znaków identyfikacyjnych kontrolowanemu albo czlonkowi zarzdu, wspólnikowi, innej osobie upowanionej do reprezentowania (jeeli kontrolowanym jest osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemajca osobowoci prawnej), albo "zastpcy" podmiotu kontrolowanego (ustanowionemu zgodnie z art. 281a O.p.). Wyjtkowy tryb wszczcia postpowania kontrolnego musi by jednak uzasadniony okolicznociami faktycznymi uzasadniajcymi niezwloczne podjcie kontroli. Nie sposób wskaza generalnie, jakie okolicznoci faktyczne mog uzasadnia wszczcie kontroli w tym trybie. Jest to bowiem wypadkowa konkretnej sytuacji. Z pewnoci jednak chodzi tutaj o tego rodzaju okolicznoci, które wskazuj i uprawdopodabniaj istnienie zjawisk, do zwalczania których powolana jest kontrola skarbowa. Wszczcie kontroli w tym trybie moe uzasadnia: ujawnienie towarów, co do których istnieje podejrzenie, e pochodz z przemytu celnego, ujawnienie dzialalnoci gospodarczej w okolicznociach wskazujcych, e fakt jej prowadzenia zostal ukryty przed organami pastwowymi (w tym podatkowymi), wykrycie produkcji wyrobów akcyzowych podlegajcych szczególnego nadzorowi podatkowemu, poza systemem tego nadzoru. Warto podkreli, i w takiej sytuacji kontrolowanemu naley niezwlocznie, jednak nie póniej ni w terminie 3 dni od dnia wszczcia kontroli skarbowej, dorczy postanowienie o wszczciu postpowania kontrolnego. Jeeli obowizek dorczenia postanowienia zostanie naruszony, to wówczas dokumenty z czynnoci kontrolnych nie mog stanowi dowodu, chyba e nie jest moliwe ustalenie danych identyfikujcych kontrolowanego. Jednak nawet wówczas istnieje obowizek dorczenia upowanienia, jeeli tylko dane te zostan ustalone. Wszczcie kontroli podatkowej prowadzonej przez Naczelnika Urzdu Skarbowego

Tryb zwykly

Co do zasady, kontrola podatkowa wszczynana przez Naczelnika Urzdu Skarbowego rozpoczyna si w momencie dorczenia upowanienia do jej przeprowadzenia. Kontrolujcy musz si wylegitymowa. Formalnoci te zalatwiaj z kontrolowanym albo z reprezentujc go osob (pelnomocnikiem) lub osob fizyczn, zastpujc kontrolowanego w trakcie kontroli podatkowej, ustanowion w ww. trybie art. 281a O.p. Jeeli kontrolowana jest osoba prawna (np. spólka z o.o.) lub jednostka organizacyjna niemajca osobowoci prawnej (np. spólka jawna, cywilna), to - jak wyej zauwaylem - upowanienie wrcza si czlonkowi zarzdu, wspólnikowi lub innej upowanionej osobie.

Tryb wyjtkowy

Do rozpoczcia kontroli podatkowej wystarczy czasami tylko okazanie legitymacji slubowej. Dotyczy to sytuacji, gdy istnieje ryzyko utraty materialu dowodowego lub istnieje uzasadnione prawdopodobiestwo popelnienia przestpstwa skarbowego lub wykroczenia skarbowego. W takiej

sytuacji upowanienie trzeba dostarczy kontrolowanemu w cigu 3 dni. W przeciwnym razie dokumenty z czynnoci kontrolnych nie stanowi dowodu w postpowaniu podatkowym, chyba e nie mona ustali danych identyfikujcych kontrolowanego (wtedy upowanienie dorczane jest dopiero po ich ustaleniu). Wszczcie kontroli podatkowej w ramach postpowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora Urzdu Kontroli Skarbowej. Organ kontroli skarbowej moe w ramach prowadzonego postpowania kontrolnego przeprowadzi kontrol podatkow. Zaznaczy trzeba dla celów dalszych rozwaa, e - na gruncie u.o.k.s. okrelenie: 1. postpowanie kontrolne - oznacza postpowanie podatkowe, o którym mowa w dziale IV O.p., 2. kontrola podatkowa - oznacza kontrol, o której mowa w dziale VI O.p.

Tryb zwykly

Kontrola podatkowa w ramach postpowania kontrolnego jest wszczynana na podstawie imiennego upowanienia udzielonego przez organ kontroli skarbowej. Wszczcie kontroli podatkowej nastpuje przez dorczenie kontrolowanemu upowanienia do jej przeprowadzenia. Upowanienie do przeprowadzenia kontroli podatkowej jest wydawane przez Dyrektora Urzdu Kontroli Skarbowej lub Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej. Czynnoci kontrolne przeprowadzaj upowanieniu pracownicy Urzdu Kontroli Skarbowej po okazaniu legitymacji slubowych i znaków identyfikacyjnych.

Tryb wyjtkowy

Równie w tym przypadku, kontrola podatkowa moe by wszczta w wyjtkowym trybie, o którym byla mowa wyej (art. 13 ust. 9 u.o.k.s.). W tym przypadku moliwe jest wic wszczcie kontroli podatkowej poprzez czynnoci podjte wobec stalego zastpcy do spraw kontroli podmiotu kontrolowanego (to jest osoby, o której mowa w art. 281a O.p.). Po wszczciu kontroli podatkowej w powyszym wyjtkowym trybie kontrolowanemu naley niezwlocznie, jednak nie póniej ni w terminie 3 dni od dnia wszczcia kontroli, dorczy postanowienie o wszczciu postpowania kontrolnego oraz upowanienie do przeprowadzenia kontroli podatkowej. Jak wyej zauwaylem, jeeli obowizek dorczenia upowanienia do prowadzenia kontroli oraz postanowienia o wszczciu postpowania kontrolnego zostanie naruszony, to wówczas dokumenty z czynnoci kontrolnych nie mog stanowi dowodu, chyba e nie jest moliwe ustalenie danych identyfikujcych kontrolowanego. Jednak nawet wówczas istnieje obowizek dorczenia upowanienia, jeeli tylko dane te zostan ustalone. Prawa i obowizki uczestników postpowania kontrolnego Prawa i obowizki uczestników postpowania kontrolnego wyznaczaj prawne ramy, w których postpowanie to powinno si toczy. Podstawowym obowizkiem podmiotu kontrolowanego jest umoliwienie organowi kontroli skarbowej przeprowadzenie postpowania kontrolnego, a wic zarówno wszczcie postpowania, jak i przeprowadzenie poszczególnych czynnoci postpowania oraz wydanie rozstrzygnicia. Uszczególowienie obowizków kontrolowanego znalazlo si w przepisach dzialu VI Ordynacji podatkowej, do których odsyla art. 31 ust. 1 u.o.k.s. De facto wic, zakres praw i obowizków obu stron wyznaczaj - co do zasady - opisane ju przepisy regulujce kontrol podatkow. Warto jednak doda, e uprawnienia kontrolujcych na gruncie u.o.k.s. s znacznie wiksze, anieli np. Naczelnika Urzdu Skarbowego na gruncie przepisów O.p. Z u.o.k.s. wynika, e inspektorzy i

pracownicy Urzdu Kontroli Skarbowej maj prawo m.in. do legitymowania osób w celu ustalenia ich tosamoci, zatrzymywania i przeszukiwania osób oraz przeszukiwania pomieszcze, bagau i ladunku w trybie i przypadkach okrelonych w przepisach Kodeksu postpowania karnego i Kodeksu karnego skarbowego, zatrzymywania pojazdów i innych rodków przewozowych w celu przeprowadzenia kontroli przewoonych towarów lub dokumentów przewozowych dotyczcych tych towarów, a take badania towarów i pobierania ich próbek, oraz przeprowadzenia kontroli rodzaju uywanego paliwa przez pobranie próbek paliwa ze zbiornika pojazdu mechanicznego. Maj oni te prawo do stosowania nastpujcych rodków przymusu bezporedniego, m.in.: sily fizycznej, indywidualnych technicznych i chemicznych rodków lub urzdze przeznaczonych do obezwladniania i konwojowania osób albo do zatrzymywania oraz unieruchamiania pojazdów mechanicznych i innych rodków przewozowych. Mog równie przeprowadza czynnoci wywiadu skarbowego na zasadach okrelonych w u.o.k.s. Ponadto, na pisemne danie Generalnego Inspektora Kontroli Skarbowej lub Dyrektora Urzdu Kontroli Skarbowej, wydane w zwizku z wszcztym postpowaniem przygotowawczym w sprawie o przestpstwa i wykroczenia oraz przestpstwa skarbowe lub wykroczenia skarbowe, banki s obowizane do sporzdzania i przekazywania informacji dotyczcych podejrzanego w zakresie: * posiadanych rachunków bankowych lub rachunków oszczdnociowych, liczby tych rachunków, a take obrotów i stanów tych rachunków, * posiadanych rachunków pieninych lub rachunków papierów wartociowych, liczby tych rachunków, a take obrotów i stanów tych rachunków, * zawartych umów kredytowych lub umów poyczki, a take umów depozytowych, * nabytych za porednictwem banków akcji Skarbu Pastwa lub obligacji Skarbu Pastwa, a take obrotu tymi papierami wartociowymi, · obrotu wydawanymi przez banki certyfikatami depozytowymi lub innymi papierami wartociowymi. · Czas trwania postpowania kontrolnego W zwizku z tym, e zgodnie z art. 31 u.o.k.s. w zakresie nieuregulowanym w u.o.k.s. do postpowania kontrolnego stosuje si odpowiednio przepisy O.p., kwestie zwizane z czasem trwania postpowania kontrolnego, jego przedluaniem s regulowane na podobnych zasadach jak w O.p., z t jednak rónic, e organów kontroli skarbowej nie dotycz okrelone w ustawie o swobodzie dzialalnoci gospodarczej limity czasowe kontroli przedsibiorców. Jeeli wic Dyrektor Urzdu Kontroli Skarbowej wszczl w trakcie postpowania kontrolnego kontrol podatkow, to nie musi si przejmowa limitami czasowymi. Równie nie dotyczy go zakaz prowadzenia wicej ni jednej kontroli tego samego przedsibiorcy. Protokól W przypadku, gdy kontrol podatkow prowadzi Naczelnik Urzdu Skarbowego jej przebieg jest dokumentowany w protokole. Stan faktyczny moe by ponadto utrwalony za pomoc np. kamery, magnetofonu itp. Protokól kontroli zawiera w szczególnoci: wskazanie kontrolowanego, wskazanie osób kontrolujcych, okrelenie przedmiotu i zakresu kontroli, okrelenie miejsca i czasu przeprowadzenia kontroli, opis dokonanych ustale faktycznych, dokumentacj dotyczc przeprowadzonych dowodów, ocen prawn sprawy bdcej przedmiotem kontroli, pouczenie o prawie zloenia zastrzee lub wyjanie oraz prawie zloenia korekty deklaracji. Zalcznikami do protokolu kontroli s protokoly z zezna wiadków oraz opinii bieglych itd. Protokól jest sporzdzany w dwóch jednobrzmicych egzemplarzach. Jeden egzemplarz protokólu kontrolujcy dorcza kontrolowanemu.

Tosamy obowizek sporzdzenia protokolu, wedlug art. 291 O.p. dotyczy, sytuacji, gdy w ramach postpowania kontrolnego prowadzonego przez Dyrektora Urzdu Kontroli Skarbowej zostanie wszczta i zakoczona kontrola podatkowa. Odmiennie bdzie wyglda sytuacja, gdy Dyrektor Urzdu Kontroli Skarbowej nie wszczl kontroli podatkowej w trakcie postpowania kontrolnego (de facto wic prowadzone bylo wylcznie postpowanie kontrolne). Wtedy nie sporzdza si kocowego protokolu z postpowania kontrolnego, stanowicego jakby podsumowanie wszystkich ustale. Zakoczenie postpowania kontrolnego Na wstpie warto przypomnie, e kontrola podatkowa, prowadzona przez Naczelnika Urzdu Skarbowego, zostaje zakoczona w dniu dorczenia protokolu kontroli. W zwizku z tym, e organ kontroli skarbowej moe przeprowadzi kontrol podatkow na podstawie tych samych przepisów dzialu VI O.p., to moment jej zakoczenia jest w tym przypadku tosamy. W obu sytuacjach, kontrolowany, który nie zgadza si z ustaleniami protokolu, moe w terminie 14 dni od dnia jego dorczenia przedstawi zastrzeenia lub wyjanienia, wskazujc równoczenie stosowne wnioski dowodowe. Kontrolujcy jest obowizany rozpatrzy zastrzeenia w terminie 14 dni od dnia ich otrzymania oraz zawiadomi kontrolowanego o sposobie ich zalatwienia. W przypadku niezloenia wyjanie lub zastrzee ww. w terminie, przyjmuje si, e kontrolowany nie kwestionuje ustale kontroli. Fakt ten ma istotne znaczenie, gdy w sytuacji, gdy Urzd Skarbowy na podstawie ustale poczynionych w trakcie kontroli, dokonana wszczcia postpowania podatkowego ("wymiarowego"), to podatnik nie traci wprawdzie moliwoci skladania wyjanie w ramach postpowania podatkowego (albo postpowania kontrolnego), niemniej - przyj naley, e - nie moe jednak kwestionowa ustale wynikajcych z protokolu kontroli podatkowej. W odrónieniu od kontroli podatkowej wszcztej przez Naczelnika Urzdu Skarbowego, postpowanie kontrolne (w ramach którego zostala wszczta kontrola podatkowa) nie koczy si na dorczeniu kontrolowanemu protokolu kontroli, ale trwa nadal i koczy si wydaniem: 1. decyzji - gdy ustalenia dotycz podatków oraz oplat i niepodatkowych nalenoci budetu pastwa, 2. wynikiem kontroli - gdy ustalenia nie dotycz podatków (np. dotycz cla) albo gdy dotycz kontroli celowoci i zgodnoci z prawem gospodarowania rodkami publicznymi oraz rodkami pochodzcymi z Unii Europejskiej i midzynarodowych instytucji finansowych, podlegajcymi zwrotowi, 3. postanowieniem - gdy w trakcie toczcego si postpowania kontrolnego zobowizanie podatkowe uleglo przedawnieniu. Podsumowujc, biorc pod uwag specyfik postpowania kontrolnego, naley odrónia od siebie dwa momenty: po pierwsze - chwil zakoczenia kontroli podatkowej prowadzonej przez organa kontroli skarbowej w ramach postpowania kontrolnego, po drugie za - moment zakoczenia samego postpowania kontrolnego. Kontrola podatkowa (prowadzona przez organa kontroli skarbowej w ramach postpowania kontrolnego) zostaje zakoczona w dniu dorczenia kontrolowanemu protokolu kontroli. Kontrolowany ma prawo zloy zastrzeenia oraz wyjanienia dotyczce treci protokolu kontroli. Rozpatrzenie tych zaale i wyjanie bdzie mialo miejsce w toku postpowania kontrolnego. Ono bowiem obecnie nie jest zamknite poprzez sam fakt dorczenia protokolu kontroli. Koczy si dopiero z chwil wydania przez organ kontroli skarbowej odpowiednio decyzji, wyniku kontroli albo postanowienia.

Korekta deklaracji Co do zasady, uprawnienie do skorygowania deklaracji ulega zawieszeniu na czas trwania postpowania kontrolnego - w zakresie objtym tym postpowaniem. Niemniej, w odrónieniu od wczeniej obowizujcych regulacji zawartych w u.o.k.s., istnieje obecnie moliwo skutecznego skorygowania deklaracji w trakcie trwania postpowania kontrolnego. Warunkiem koniecznym (o czym dalej) jest jednak wszczcie w trakcie postpowania kontrolnego kontroli podatkowej, która koczy si sporzdzeniem ww. protokolu. Taka korekta jest równie moliwa, gdy kontrola podatkowa prowadzona przez organ kontroli skarbowej dotyczyla podatku VAT. * Jak pamitamy w przypadku zakoczenia kontroli podatkowej, prowadzonej przez Naczelnika Urzdu Skarbowego, korekta w zakresie podatku VAT jest w praktyce niemoliwa. Potwierdza to pismo Sekretarza Stanu w Ministerstwie Finansów z 8 sierpnia 2005 r., znak SP 1/618/8012-1102024/05/EB, z którego wynika, e wynika, e art. 81b § 3 O.p. naley rozumie w ten sposób, i korekta jest moliwa, gdy zakoczona kontrola nie wykazala nieprawidlowoci w zakresie podatku od towarów i uslug. Korekta deklaracji zloona w tym przypadku bdzie prawnie skuteczna. Jedynie w sytuacji, gdy kontrola podatkowa wykae nieprawidlowoci, a zebrany w toku kontroli material dowodowy bdzie przyczynkiem do wszczcia postpowania podatkowego, korekta deklaracji VAT-7 nie bdzie prawnie skuteczna. Jeeli jednak, organ kontroli skarbowej nie przeprowadzi kontroli podatkowej w trakcie postpowania kontrolnego, to - niestety - nie bdzie moliwa w ogóle korekta, o której niej mowa. Moliwo jej dokonania jest bowiem zastrzeona wylcznie dla kontrolowanego po dorczeniu protokolu z kontroli podatkowej. W art. 14 c u.o.k.s. wskazano, e kontrolowany moe, w terminie 14 dni od dnia dorczenia protokolu kontroli, skutecznie skorygowa w zakresie objtym postpowaniem kontrolnym uprzednio zloon deklaracj podatkow. Na moliwo skorygowania deklaracji kontrolujcy wskazuje w protokole kontroli. Ponadto, uprawnienie do skorygowania deklaracji przysluguje nadal po zakoczeniu postpowania kontrolnego w zakresie nieobjtym decyzj okrelajc wysoko zobowizania podatkowego. Kontrolowany ma obowizek, nie póniej ni w terminie 3 dni, zawiadomi organ kontroli skarbowej o zloeniu do wlaciwego organu podatkowego deklaracji korygujcej oraz w pisemnym uzasadnieniu przyczyn korekty wskaza w szczególnoci, e korekta deklaracji jest zwizana z postpowaniem kontrolnym prowadzonym przez organ kontroli skarbowej. Natomiast, organ podatkowy niezwlocznie winien poinformowa wlaciwy organ kontroli skarbowej o zloeniu korygujcej deklaracji w tym trybie. Warto równie zwróci uwag, i z przepisów u.o.k.s. nie wynika, e aby dokona - na podstawie art. 14c u.o.k.s. - skutecznej korekty deklaracji podatkowej, po dorczeniu protokolu kontroli podatkowej, naley skorygowa w caloci stwierdzone nieprawidlowoci. W praktyce zdarza si, e organy kontroli skarbowej formuluj takie stanowisko. W mojej ocenie, jest ono nieuzasadnione. Takiej podstawy prawnej nie mona wywodzi z art. 24 ust. 2 pkt b u.o.k.s., który to przepis stanowi jedynie, e w przypadku korekty wszystkich stwierdzonych nieprawidlowoci, organ kontroli skarbowej winien wyda wynik kontroli. Jak si wydaje, w przypadku korekty czci nieprawidlowoci przez kontrolowanego, organ kontroli skarbowej winien wyda w pozostalym zakresie decyzj, uwzgldniajc zloon korekt. Uwaam, e gdyby intencj Ustawodawcy bylo, e kontrolowany moe skutecznie dokona jedynie takiej korekty, jaka uwzgldnia wszystkie stwierdzone nieprawidlowoci, to zawarlby w u.o.k.s. (czego nie zrobil) przepis o treci np. "Korekta, o której mowa w art. 14 c, wywoluje skutki prawne wylcznie wtedy, gdy obejmuje wszystkie stwierdzone nieprawidlowoci opisane w protokole kontroli podatkowej". Co do zasady, po zakoczeniu czynnoci kontrolnych urzd kontroli skarbowej wydaje decyzj (gdy stwierdzil nieprawidlowoci) bd wynik kontroli (gdy nie stwierdzono nieprawidlowoci) albo postanowienie. Decyzja jest przesylana do urzdu skarbowego, który dalej prowadzi spraw.

Podsumowanie 1. Kontrola podatkowa prowadzona przez Naczelnika Urzdu Skarbowego dotyczy zdecydowanie wszego grona podmiotów, anieli kontrola skarbowa. Nie dotyczy osób trzecich (np. rozwiedzionego malonka podatnika, czlonków jego rodziny), ponoszcych odpowiedzialno podatkow za zobowizania podatnika. Równie przedmiotowy zakres kontroli skarbowej, a take uprawnienia przyslugujce organowi kontroli skarbowej s zdecydowanie szersze. 2. Kontrola podatkowa prowadzona przez Naczelnika Urzdu Skarbowego moe by wszczta z chwil dorczenia upowanienia do jej przeprowadzenia osobie fizycznej, zastpujcej kontrolowanego w trakcie kontroli podatkowej, ustanowionej w trybie art. 281a O. p. Zasada ta nie ma zastosowania w przypadku kontroli skarbowej wszczynanej w zwyklym trybie, chyba, e jej wszczcie nastpi w trybie wyjtkowym (art. 13 ust. 9 u.o.k.s.). 3. Kontrola podatkowa prowadzona przez Naczelnika Urzdu Skarbowego zostaje zakoczona z chwil dorczenia protokolu kontroli podatkowej. Natomiast kontrola skarbowa koczy si z chwil wydania przez organ kontroli skarbowej odpowiednio decyzji, wyniku kontroli albo postanowienia. 4. Kontrola podatkowa nie moe przekracza czasu trwania okrelonego w ustawie o swobodzie dzialalnoci gospodarczej. Co do zasady, nie mona równoczenie podejmowa i prowadzi wicej ni jednej kontroli dzialalnoci wobec danego przedsibiorcy. Zasady te nie dotycz kontroli podatkowej wszcztej przez organ kontroli skarbowej w ramach postpowania kontrolnego. 5. W przypadku, gdy kontrola podatkowa prowadzona przez Naczelnika Urzdu Skarbowego wykazala nieprawidlowoci w zakresie podatku od towarów i uslug, po jej zakoczeniu nie ma moliwoci - co do zasady - dokonania korekty deklaracji VAT-7. Ograniczenie to nie dotyczy kontroli skarbowej, gdzie w terminie 14 dni od dnia dorczenia protokolu kontroli podatkowej (wszcztej i zakoczonej w ramach postpowania kontrolnego), mona skutecznie skorygowa w zakresie objtym postpowaniem kontrolnym uprzednio zloon deklaracj VAT-7.

Information

10 pages

Report File (DMCA)

Our content is added by our users. We aim to remove reported files within 1 working day. Please use this link to notify us:

Report this file as copyright or inappropriate

13868


You might also be interested in

BETA
Microsoft Word - R-228.DOC