Read PDFOnline_O45.pdf text version

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

1

Ngày quc t Bo v tng Ôzôn 16-09-2009: "Toàn cu tham gia, Bo v tng ôzôn oàn kt th gii"

Ngày 19 tháng 12 nm 1994, ti Ngh quyt s 49/114, i hi ng Liên hp quc ã tuyên b ly ngày 16 tháng 9 là Ngày quc t bo v tng ôzôn nhm k nim ngày ký Ngh nh th Montreal v các cht làm suy gim tng ôzôn vào nm 1987. Vào ngày 16 tháng 9 hàng nm, tt c các quc gia thành viên Ngh nh th Montreal u t chc các hot ng k nim cp quc gia theo các ch c la chn phù hp vi mc tiêu ca Ngh nh th Montreal là loi tr các cht làm suy gim tng ôzôn bo v tng khí quyn có chc nng lc ánh sáng mt tri, ngn chn các tác ng có hi ca bc x tia cc tím chiu xung b mt trái t, nh vy bo v s sng trên trái t. Ngh nh th Montreal là mt tho thun quc t v môi trng thành công nht t trc n nay, vic ký kt và thc hin Ngh nh th ã nhn c s ng thun toàn cu, 195/197 quc gia ã phê chun và thc hin Ngh nh th. Ngha v quc gia v loi tr các cht làm suy gim tng ôzôn ã c các nc thành viên tuân th nghiêm chnh. Th ca Tin s Marco González, Th ký iu hành Ban Th ký Ôzôn gi th các nc thành viên Ngh nh th Montreal nhân dp k nim Ngày quc t bo v tng ôzôn, 16-9-2009 Tôi vinh hnh mi các nc k nim mt s kin rt c bit, Ngày Quc t Bo v tng ôzôn vào ngày 16 tháng 09 nm 2009. Ch ca l k nim nm nay là "Toàn cu tham gia, Bo v tng ôzôn oàn kt th gii". Ý ngha thit yu ca ch nm nay - Th gii oàn kt vì s nghip môi trng, bo v tng ôzôn cn phi c ph bin rng rãi cho công chúng; bi vy, tôi khuyn khích Chính ph các nc t chc k nim ngày này mt cách rng rãi và chia s vi chúng tôi các s kin c lên k hoch t chc t nc mình. Chúng tôi s mt ln na ph bin thông tin v các hot ng k nim này thông qua website http://ozone.unep.org hoc http://www.unep.ch/ozone. Ch này ánh du vic Công c Viên và Ngh nh th Montreal là tho thun môi trng a phng c phê chun rng rãi nht tính n nay. Tôi ánh giá cao óng góp ca các bên liên quan nhm t c thành tu ca mc lch s quan trng này. Nhân dp này, tôi rt hân hnh nhn c s h tr t các chính ph trên toàn th gii, c bit là các cán b ôzôn mi quc gia, các ng nghip tn tu ti các c quan ca Liên hp quc và các thành viên ca các vin nghiên cu, lnh vc công nghip và xã hi dân s, tt c mi ngi cùng hành ng hng ti bo v tng ôzôn. Nu cn bt c s h tr hay thông tin hn na, vui lòng liên lc vi chúng tôi hoc gi th in t theo a ch: [email protected] Tôi xin gi ti quý v li chào trân trng .

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

2

Ngh vin Châu Âu thông qua quy nh mi v bo v tng ôzôn

Ngày 25/03/2009, Ngh vin Châu Âu và Hi ng Châu Âu (EC) ã t c tho thun v d lut mi bo v tng ôzôn. Ngoài vic cp nht lut hin hành có tính n s phát trin khoa hc, quy nh mi tng cng các bin pháp chng buôn bán trái phép và s dng tn tr các cht làm suy gim tng ôzôn, gm c các cht hydrochlorofluorocarbon (HCFC). Quy nh mi cng xác nhn vic cm s dng methyl bromide t nm 2010 và b tr các bin pháp v qun lý các cht b cm s dng trong các sn phm ã sn xut. Tha thun t c cha y mt nm sau khi U ban Châu Âu trình xut. y viên EC v môi trng Stavros Dimas cho bit "Các cht làm suy gim tng ôzôn khin cho bc x tia cc tím (UV) chiu xung Trái t mnh hn, e do n cuc sng con ngi và môi trng. Tôi hoan nghênh Ngh vin Châu Âu và Hi ng Châu Âu thông qua nhanh chóng lut mi, lut áp dng thêm các hn ch v s dng các cht này Liên minh Châu Âu. Lut mi giúp tng ôzôn phc hi t nm 2050 tr i và góp phn vào các n lc nhm gim nh bin i khí hu". Xây dng lut da trên thành công ca Ngh nh th Montreal Các bin pháp mang tính quc t nhm bo v tng ôzôn tng bình lu ã t c thành công áng k. Trong Liên minh Châu Âu (EU), pháp lut hin ti - nhìn chung có nhiu tham vng hn Ngh nh th Montreal nm 1987 - ã giúp loi tr 99% các cht làm suy gim tng ôzôn; do ó chng t cam kt ca EU dn u trong vic thc hin các tho thun môi trng a phng. Ngoài vic bo v tng ôzôn, vic gim các cht làm suy gim tng ôzôn cng óng vai trò quan trng trong cuc chin chng bin i khí hu. Các cht làm suy gim tng ôzôn có tim nng làm nóng toàn cu ln hn CO2 lên n 14.000 ln. Nu không có Ngh nh th Montreal, phát thi khí nhà kính toàn cu s cao hn 50% so vi ngày nay. Tng cng pháp lut v ôzôn trong EU Mc ích ca lut mi là lut v bo v tng ôzôn ca EU phù hp vi s phát trin khoa hc mi nht và n gin hoá chúng. Lut cng tng cng các bin pháp chng buôn bán và s dng trái phép các cht làm suy gim tng ôzôn EU và a ra các bin pháp ngn cn vic bán các cht này hoc thit b c s dng các cht làm suy gim tng ôzôn các nc ang phát trin. Lut mi hn ch hn na s dng mt s cht làm suy gim tng ôzôn nh các cht hydrochlorofluorocarbon và methyl bromide. Lut cm s dng các cht HCFC gc t nm 2010 trong khi vn cho phép s dng n cui nm 2014 các cht HCFC tái ch trong mt s iu kin c th. Sn xut xut khu các cht HCFC ­ ch yu xut khu n các nc ang phát trin, ni c loi tr chm hn khong 10 nm ­ s chm dt vào nm 2020 theo tng giai on gim dn thay cho thi hn c là nm 2025.

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

3

Lut mi cng y nhim U ban Châu Âu thông qua các iu khon cng rn hn v các cht làm suy gim tng ôzôn c s dng hoc tn tr trong các sn phm nh xp cách nhit trong các toà nhà, cùng vi các quy nh hin có i vi vic tái ch và loi b các cht này trong thit b iu hoà không khí và làm lnh. Các bin pháp i vi methyl bromide s c xit cht theo lut ôzôn mi. Vic s dng các cht này s b cm vào tháng 3 nm 2010, gm c s dng trong kim dch và kim dch hàng trc khi xung tàu. Lut mi cng m rng danh sách các cht c yêu cu phi báo cáo, dù nhng cht này cha c Ngh nh th Montreal quy nh phi kim soát. Ngun: engineers.ihs.com

Tng cng nng lc qun lý buôn bán qua biên gii thông qua hp tác khu vc

40 cán b Hi quan Trung Quc thuc Cc chng buôn lu Urumqi, Phòng Chính sách và iu l, S chuyên ngành và các vn phòng Hi quan ti Kashi, Allah Mountain, Huoerguosi và sân bay Urumqi ã tham d khóa hun luyn liên quan n Ngh nh th Montreal bo v tng ôzôn c t chc ti Urumqi, Trung Quc vào ngày 25 tháng 6 nm 2009. ây là ln u tiên khóa hun luyn c t chc ti phn phía Tây Trung Quc gii quyt các vn liên quan n buôn bán bt hp pháp các cht làm suy gim tng ôzôn (ODS). Cùng vi s tham gia ca các cán b Hi quan và ôzôn n t Kazakhstan, Kyrgyzstan, Mongolia, Tajikistan, Turkmenistan và Uzbekistan ã mang n c hi thit lp mi quan h ban u và c hi trao i thông tin gia Trung Quc và các nc láng ging. Khóa hun luyn nâng cao nhn thc cán b Hi quan v vai trò quan trng ca h trong hot ng bo v tng ôzôn và ngn cn buôn bán bt hp pháp ODS và các cán b hi quan cng c thông tin v th thut buôn lu thng c s dng. Trong khóa hun luyn, các hc viên ã c s dng máy xác nh môi cht lnh xác nh loi môi cht lnh thc trong bình cha. Khóa hun luyn din ra trc hai ngày hi tho i thoi v thc thi ng biên gii gia Trung Quc và các nc Trung Á nhm thit lp phng thc thông tin và hp tác gia c quan Hi quan và thc thi và C quan u mi ôzôn ti các nc tham gia nhm thc hin các bin pháp ci thin vic kim soát biên gii. Vn chính là s sn có các môi cht lnh CFC, bình dp cháy s dng cht halon và các thit b làm lnh s dng CFC có ngun gc t Trung Quc c bán ti các th trng a phng Kyrgyzstan và các nc Trung Á khác; mc dù trong nhng nm gn ây Trung Quc không cp giy phép xut khu. Thông thng các bình ODS c mua hp pháp th trng a phng Trung Quc, ví d nh mua Urumqi và ch lu trong các ô tô t nhân và tàu tr khách qua biên gii. Tuy nhiên, vic buôn lu ODS cp ln hn trong các công-ten-n và xe ti có th b nghi ng.

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

4

Cuc hp chp thun 25 xut liên quan n vic thi hành bin pháp v chính sách bao gm cm bán các cht CFC gc ti th trng, các yêu cu v dán nhãn i vi các bình môi cht lnh, k hoch ng ký và chng nhn cho các k thut viên và công ty có s dng ODS, ghi s theo dõi i vi các nhà nhp khu, xut khu, nhà buôn ODS và giy chng nhn bt buc ngun gc ca ODS nhp khu. xut ngn hn khác liên quan n vic ch nh các c quan u mi nhm to iu kin cho trao i thông tin xuyên biên gii tt hn, các chin dch nâng cao nhn thc nhm ngn cn ngi buôn lu tim nng và thông tin v các khon pht tin và pht tù trong trng hp phm pháp. Cuc hp cng ng ý tip tc i thoi trong khung làm vic ca Mng li thc thi thuc Mng li Ôzôn khu vc Châu Âu và Trung Á (mng li ECA) ã c chp thun gn ây, và mi oàn i biu Trung Quc tham d cuc hp u tiên ca mng li thc thi ECA s din ra ti Budapest, Hungary t ngày 12 n 14 tháng 10 nm 2009. Tng giám c Vn phòng hp tác Kinh t i ngoi thuc C quan v môi trng Trung Quc (MEP) Wen Wurui, Giám c Hi quan Urumqi Wang Zhixiong và Phó Cc trng Cc chng buôn lu Bc Kinh Liuying Yang ã khai mc cuc hp. Ngoài ra, ti cuc hp còn có s tham gia ca cán b MEP, cán b vn phòng UNEP Bng Cc và Paris, chuyên gia v chính sách ca Ba Lan. Ngun: multilateralfund.org

Bin i khí hu cn tr phc hi tng ôzôn

Theo nghiên cu gn ây c các nhà khoa hc ti NASA và trng i hc Johns Hopkins tin hành, vic gia tng khí nhà kính s làm chm li hoc thm chí trì hoãn s hi phc tng ôzôn tng bình lu ti mt s phn ca trái t. Tng ôzôn bao quanh trái t c d oán s hi phc sau khi b phá hu do s dng các môi cht lnh và các hoá cht làm suy gim tng ôzôn th k 20. Nhng các nghiên cu ch ra rng tng ôzôn trong tng lai s khác tng ôzôn trc ây do khí nhà kính làm thay i ng lc khí quyn. Trong khi vic tích t khí nhà kính làm nóng khí quyn cao cách b mt Trái t 6 dm, nó làm lnh tng bình lu phía trên - tng khí quyn cao t 18 n 31 dm. Quá trình lnh i này làm chm các phn ng hoá hc làm suy gim tng ôzôn tng bình lu phía trên và cho ôzôn sn sinh t nhiên s b phá hu nhanh hn bi các môi cht lnh và các cht phá hu ôzôn khác. Các nhà khoa hc thuc NASA gii thích rng tích t khí nhà kính cng làm thay i hoàn lu không khí tng bình lu tp trung t chí tuyn n các cc. v gia trái t, ni ôzôn có th phc hi nhanh, vic tng nhanh nng các cht chlorofluorocarbon, halon, carbon tetrachloride, methyl chloroform và hydrochlorofluorocarbon ã phá hu s hi phc ôzôn. vùng nhit i, nhng thay i hoàn lu khí quyn tng bình lu có th ngn cn tng ôzôn phc hi hoàn toàn.

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

5

Ông Feng Li, nhà khoa hc nghiên cu khí quyn Trung tâm Công ngh và Khoa hc Trái t Goddard thuc i hc Maryland ti Baltimore cho bit "Hu ht các nghiên cu v ôzôn và bin ng toàn cu tp trung vào vn khí lnh trên tng bình lu. Tuy nhiên, chúng tôi nhn thy hoàn lu rt quan trng. ó không phi là mt quy trình hay làm lnh mà c hai u rt quan trng". Các kt qu da trên mô hình máy tính chi tit bao gm các tác ng hoá hc i vi khí quyn, s thay i gió và s thay i ca bc x mt tri. Th nghim ca ông Li là mt phn n lc quc t c Ban ánh giá khoa hc thuc Chng trình Môi trng Liên hp quc t chc nhm ánh giá tình trng ca tng ôzôn. Ông Li và ng nghip ã công b bn phân tích ca mình vào tháng 3 trên tp chí "Hoá hc và vt lý hc khí quyn". Ông Li cùng vi Richard Stolarski và Paul Newman ti Trung tâm v tr Goddard thuc NASA ã s dng mô hình khí hu ­ hóa hc h thng quan trc trái t Goddard nghiên cu bin i khí hu tác ng n s phc hi ca tng ôzôn nh th nào. Nhóm ã nhp s liu quan trc trc ây và các d oán trong tng lai ca các cht làm suy gim ôzôn và khí nhà kính vào trong mô hình. Sau ó mô hình chy mô phng ôzôn, toàn b tính hoá hc và ng lc hc ca tng bình lu s thay i nh th nào cho n nm 2100. Richard Stolarski, nhà hoá hc khí quyn ti Goddard và là ng tác gi nghiên cu cho bit "Trong th gii thc ti, chúng tôi quan trc s thay i quan trng theo phng pháp thng kê v s suy gim ôzôn, iu này có th óng góp vào vic ra quyt nh cm các cht làm suy gim tng ôzôn. Tuy nhiên, làm c vic này rt phc tp do s phn ng ca ôzôn i vi khí nhà kính." Các nhà nghiên cu thy rng khí nhà kính làm thay i hoàn lu t nhiên và s thay i này tác ng n s phân b ôzôn. Hoàn lu ging nh vic bm dòng không khí n tng bình lu, di chuyn ôzôn t tng khí quyn thp lên tng bình lu cao hn qua các chí tuyn. Sau ó không khí dch chuyn v hng bc hoc hng nam qua tng bình lu, dch chuyn cách xa chí tuyn và hng ti các cc. Trong th nghim ca ông Li, vic bm dòng hoàn lu tng lên n mc mà ôzôn dch chuyn i lên và thoát khi chí tuyn ã to ra s di dào ôzôn ti các v gia. Mc dù nng clo và các cht làm suy gim ôzôn khác tng bình lu s không quay tr li các mc trc nm 1980 cho n nm 2060, tng ôzôn trên các v gia s phc hi mc trc nm 1980 vào nm 2025. Bc cc, ni liên kt vi khi không khí v gia tt hn Nam cc, hng li t phn d tha bc bán cu và t s suy gim tng th các cht làm suy gim tng ôzôn, s phc hi vào nm 2025. Nng ôzôn trung bình toàn cu và Nam cc s phc hi vào nm 2040 khi s sn sinh ôzôn trong t nhiên phc hi. S phc hi ôzôn các v gia và v cc có kt qu hai mt. iu này có th có mt s li ích nh mc bc x tia cc tím chiu xung b mt trái t thp hn

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

6

và do ó t l ung th da thp hn. Mt khác, nó cng có th có nhng tác ng không lng trc c nh tng mc ôzôn b mt trái t. Mô hình cng ch ra s thiu ht ôzôn ang tip din tng bình lu trên vùng chí tuyn. Khi mô hình cho chy n nm 2100, tng ôzôn trên vùng chí tuyn vn không có du hiu phc hi. Vào tháng 2, các nhà nghiên cu n t i hc Johns Hopkins Baltimore ã cùng vi Stolarski và các nhà khoa hc khác ca NASA nghiên cu cùng mt mc gi nh vic gia tng khí nhà kính có th trì hoãn vic hi phc ôzôn tng bình lu thp trên mt s phn ca trái t. S dng cùng mt mô hình ging nh mô hình ca Li, Stolarski và Newman, các nhà nghiên cu thy rng mc ôzôn tng bình lu thp trên v vùng nhit i và trung nam có th không tr li c nh mc trc nhng nm 1980 trong vòng hn 100 nm na. Ngun: www.ens-newswire.com

Hi ngh do Chng trình môi trng Liên hp quc t chc ti Milan tho lun v các môi cht lnh và chính sách

Các nhà hoch nh chính sách và i din t ngành công nghip và các vin hàn lâm ã trình bày quan im ca mình v nhng tin b mi nht trong lnh vc Nhit, Thông gió, iu hòa không khí và Môi cht lnh (HVAC&R) ti n bn s 13 c xut bn hai nm mt ln "Hi tho sáng kin công ngh Châu Âu trong lnh vc iu hoà không khí và làm lnh" c t chc ti Milan. Khong 200 i biu ã quy t ti Milan tham d "Hi ngh sáng kin công ngh Châu Âu trong lnh vc iu hoà không khí và làm lnh ln th 13". Hi ngh c t chc di s bo tr ca mt s B ngành ca Italia và c Chng trình Môi trng Liên hp quc (UNEP) và Vin lnh Quc t (IIR), Trung tâm nghiên cu Galileo và Hip hi k thut Italia t chc. Hi ngh bao gm 5 phiên hp din ra trong 2 ngày. Ti hi ngh, 60 din gi ã tho lun v nhng phát trin mi nht trong lnh vc HVAC&R. Di ây là mt s tham lun ti hi ngh c các i biu, i din tho lun Rajendra Shende, Giám c Chng trình Hành ng vì ôzôn, UNEP vi tham lun "Gii pháp xanh: Liu thuc gii c cho khng hong" Liên quan n Gii pháp xanh mi, nh ó gn 20% gói kích thích kinh t c d nh dành cho u t vào nn kinh t "xanh", Shende cho rng ây là iu rõ ràng cho thy các thông ip kinh t và khoa hc môi trng gi ây không ch c các c quan môi trng mà thm chí c các nhà lãnh o chính tr quan tâm. UNEP ang thúc y ý tng tái nh hng gói kích thích kinh t bng vic trin khai các nguyên tc ca nn kinh t xanh thông qua kêu gi i vi Gii pháp xanh ln mi. Sau khi thc hin quan trc thy rng 60-70% toàn b in nng sn xut c s dng trong toà nhà và khu dân c trong ó làm lnh và iu hoà không khí tiêu th gn 40%, Shende xác nhn rng ngành công nghip RAC và xã hi dân s có c hi

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

7

cha tng có thc hin "Gii pháp xanh mi" thông qua s sáng to và bin i công ngh. Liên quan n Môi cht lnh, Shende ã ch ra các công ty tham gia gi ang loi b các cht CFC, HCFC và HFC và thay th bng các môi cht lnh t nhiên nh R744 và các cht hydrocarbon. kt thúc phn trình bày ca mình, Shende cp n chin dch "Thc hin gii pháp xanh" do Liên hp quc phát ng nhm mc tiêu khích ng ý chí chính tr và s ng h ca công chúng hng n vic ký kt tho thun ca Liên hp quc v bin i khí hu ti Copenhagen trong tháng 12 ti. Ezra Clark, Cán b thuc Chng trình Hành ng vì ôzôn ca UNEP vi tham lun "H tr ca UNEP trong hot ng loi tr HCFC: "Bn có th làm gì giúp các nc ang phát trin không ch dng li n thun mc "tuân th" " Clark a ra tng quan v các hot ng ca Ban K thut, Công nghip và Kinh t (DTIE) ­ Chng trình Hành ng vì ôzôn thuc UNEP trong vic tr giúp các nc ang phát trin và các nc có nn kinh t chuyn i tuân th các cam kt ca nhng nc này i vi Ngh nh th Montreal. Ông trình bày hai d án có tên là "Trung tâm tr giúp HCFC" và d án "Bc khi ng" c U ban Châu Âu tài tr. C hai d án u a ra các t vn v chính sách, công ngh và thông tin nhm thc hin tuân th các ngha v loi tr HCFC và cùng lúc chp nhn các cht thay th thân thin vi môi trng. Bài trình bày ca Thomas Verheye & Marios Avraamides thuc C quan Môi trng - U ban Châu Âu v "Gim thiu tác ng ca môi cht lnh i vi khí hu: Chính sách ca EU và cng ng quc t" Verhey cp n các sáng kin chính sách loi tr dn các khí nhà kính có gc Flo (F-Gas) trên phm vi quc t và tin rng trong nhng tháng ti s có nhiu hn na nhng phát trin mi. Verhey cp n Quy nh ca EU v F-Gas nh hình mu c công nhn toàn cu mà hình mu này a n vic qun lý các cht có trách nhim hn, h thng kín hn, np F-Gas thp hn và cui cùng thay th bng các công ngh thân thin vi môi trng hn. Mt cách không trùng hp, nhu cu các cht thay th có tim nng làm nóng toàn cu thp nh là a-mô-ni-c, các-bon-níc và các cht hydrocarbon ang tng cao trong thi gian gn ây; trong khi ó, mt s công ty hoá cht ã bt u u t vào các cht thay th có tim nng làm nóng toàn cu thp. Cui cùng Verhey nhn mnh n quan im ca EU liên quan n vic t c mt tho thun toàn din và y tham vng i vi vn bin i khí hu Copenhagen vào tháng 12 nm 2009; theo ó, tho thun s bao gm vic các nc cam kt gim phát thi HFC. Ông cng cho rng trong khi tha thun này c bàn lun trong khuôn kh Công c khung ca Liên hp quc v bin i khí hu, nó cn c kt hp vi Ngh nh th Montreal nhm ti a tính hiu qu. Paul Homsy thuc tp oàn Neslé vi bài trình bày v "Làm lnh bn vng" Neslé ã cam kt s dng h thng làm lnh theo cp s dng môi cht lnh amô-ni-c/cac-bon-níc cho các ng dng nhit thp và s dng máy làm lnh gii nhit bng nc hoc glyco dùng ga a-mô-ni-c làm môi cht lnh cho toàn b các ng dng có nhit xác nh bt c khi nào có th. Homsy trình bày mt s trng hp nghiên cu, nh ó Neslé áp dng s dng môi cht lnh t nhiên trong làm lnh công nghip. Ông cho bit Neslé ang cng tác cht ch vi các nhà cung cp thit b ch

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

8

yu và thông qua các t chc Quc t và các Vin Hàn Lâm phát trin môi cht lnh t nhiên dành cho các máy làm lnh nh. A.Hafner, P.Neksa và J.Stene thuc Vin Nghiên cu nng lng SINTEF, Nauy trình bày v h thng iu hoà và máy bm nhit trong khu dân c s dng cácbon-níc (CO2, R-744) làm môi cht lnh Cn c vào mc quan tâm ngày càng gia tng v các h thng iu hoà không khí hiu sut cao có th c i chiu i vi hot ng máy bm nhit, Hafner ã trình bày các kt qu chính t các mô phng và th nghim i vi hai h thng iu hòa nguyên mu dùng trong khu dân c s dng R-744 dùng cho mc ích si m và làm mát các iu kin khí hu khác nhau. Mc dù s cn phi có s phát trin và ti u hóa hn na (ng dng k thut bm pht) i vi iu hòa không khí s dng R-744 trc khi các máy s dng R-744 có th tng xng hoc tt hn máy iu hòa không khí và làm lnh s dng R410A ang chim lnh th trng chiu theo hiu sut nng lng, kt qu ch ra rng máy s dng R-744 tng xng vi nhiu loi máy s dng R-410A hin có trên th trng. Do ó, tác gi kt lun rng R-744 phi c coi là môi cht lnh y ha hn s dng cho các máy bm nhit và iu hòa không khí i chiu c s dng trong khu dân c. Jose P.Garcia Espinosa thuc Công ty DuPont Fluorochemicals vi bày trình bày "Cn phi làm gì vi h thng R-22 hin ti? các cht thay th không làm suy gim ôzôn và có chi phí hiu qu" Espinosa trình bày các gii pháp hin ti ca DuPont nhm thay th các cht HCFC trong h thng c. Ông công nhn rng ây ch là gii pháp ngn hn và xác nhn các gii pháp dài hn s bao gm c các cht HFC, CO2 hay a-mô-ni-c". Nacer Achaichia và Giancarlo Matteo trình bày v "Phát trin môi cht lnh có tim nng làm nóng toàn cu thp" Trong phn trình bày ca mình, din gi ã a ra cái nhìn tng quát v phân t HFC-1234yf là môi cht lnh mi có tim nng làm nóng toàn cu thp cng nh phân t HFC-1234ze là tác nhân làm n cho xp và là tác nhân y trong bình phun. Các tài liu cho thy cn phi tip tc nghiên cu ánh giá v hot ng b sung cng nh ánh giá v nguy c cháy n. Khi c hi liu HFC có th thay th R22 trong các h thng hin ti hay không, din gi cho rng không th thay th c trong khi tip tc xác nhn chi phí ca HFC có th cao hn nhiu so vi các môi cht lnh ang c s dng. Ngun: www.r744.com

Tng quát v tiêu th HCFC và các cht thay th hin có i vi các nc ang phát trin

Gii thiu Di ây là thông tin tng quan v tiêu th HCFC theo loi, lnh vc và khu vc cng nh các cht thay th hin có. Tài liu này không d nh cung cp cách gii quyt toàn din tng ch mt mà ch gii thiu vn . Các ch sau c tho lun:

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

9

- Các iu chnh gn ây i vi lch trình loi tr HCFC dành cho các nc phát trin và ang phát trin, và d oán tiêu th HCFC; - Tng quan v s dng HCFC theo lnh vc và theo loi cht cng nh tho lun c th hn v cách s dng HCFC trong các lnh vc làm lnh, iu hoà không khí và bt xp; - Danh sách các cht thay th cho HCFC theo lnh vc và ng dng. Lng tiêu th HCFC c tính (các nc phát trin và ang phát trin) Hin ti có 195 nc ã ký Ngh nh th Montreal. Thành công mang tính toàn cu ca n lc bo v môi trng này yêu cu các nc phát trin và các nc ang phát trin loi tr phát thi vào bu khí quyn các cht làm suy gim tng ôzôn (ODS). m bo hoàn thành loi tr ODS úng thi gian quy nh, l trình loi tr tng loi ODS dành cho các nc phát trin và ang phát trin ã c thit lp. Các cht Chlorofluorocarbon (CFC) ã b loi tr hoàn toàn các nc phát trin vào nm 2004 và s c loi tr hoàn toàn các nc ang phát trin vào nm 2010. Tuy nhiên, lng tiêu th các cht hydrochlorofluorocarbon (HCFC), là cht thay th tm thi cho CFC vn cao, c bit các nc ang phát trin. gii quyt vn này, ti Khoá hp các Bên ln th 19 nm 2007, các Bên ã thit lp l trình loi tr HCFC trong ó kêu gi các nc phát trin loi tr tiêu th HCFC nhanh hn na so vi l trình ban u c quy nh trong Sa i Copenhagen nm 1992 và c thông qua ti Khoá hp ln 4 ca Các Bên tham gia Ngh nh th. L trình mi cng thit lp vic gim dn lng tiêu th i vi các nc ang phát trin, trc ây ch yêu cu ngng mc tiêu th vào nm 2016 và không s dng các cht HCFC vào nm 2040. S khác bit gia hai l trình loi tr i vi các nc ang phát trin và các nc phát trin c th hin trong Bng 1 di ây.

L trình loi tr HCFC trc ây ca Ngh nh th Montreal (ã c phê chun trong Sa i Copenhagen nm 1992) Ngày kim soát L trình loi tr HCFC mi ca Ngh nh th Montreal (ã c phê chun trong iu chnh Montreal t MOP 19) Bin pháp kim soát

Bin pháp kim soát Ngày kim soát Các nc phát trin

Mc c s: Tiêu th HCFC nm 1989 +2,8% Tiêu th CFC nm 1989 1 tháng 1 nm 1996 1 tháng 1 nm 2004 1 tháng 1 nm 2010 1 tháng 1 nm 2015 1 tháng 1 nm 2020 Ngng mc tiêu th Loi tr 35% Loi tr 65% Loi tr 90% Loi tr 99,5%

Mc c s: Tiêu th HCFC nm 1989 +2,8% Tiêu th CFC nm 1989 1 tháng 1 nm 1996 1 tháng 1 nm 2004 1 tháng 1 nm 2010 1 tháng 1 nm 2015 1 tháng 1 nm 2020 Ngng mc tiêu th Loi tr 35% Loi tr 75% Loi tr 90% Loi tr 99,5%

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009 1 tháng 1 nm 2030 Loi tr 100% 1 tháng 1 nm 2030 Loi tr 100%

10

Các nc ang phát trin Mc c s: mc tiêu th HCFC nm 2015 1 tháng 1 nm 2016 Ngng mc tiêu th Mc c s: mc tiêu th HCFC trung bình ca hai nm 2009 và 2010 1 tháng 1 nm 2013 1 tháng 1 nm 2015 1 tháng 1 nm 2020 1 tháng 1 nm 2025 1 tháng 1 nm 2030 1 tháng 1 nm 2040 Loi tr 100% 1 tháng 1 nm 2040 Ngng mc tiêu th Loi tr 10% Loi tr 35% Loi tr 67,5% Loi tr 97,5% Loi tr 100%

Bng 1: Kim soát mc tiêu th HCFC theo Ngh nh th Montreal

S dng HCFC theo lnh vc HCFC c s dng trong mt s lnh vc công nghip, gm làm lnh, iu hoà không khí, dp cháy, bt xp và dung môi. Tuy nhiên, tiêu th ch yu HCFC là trong lnh vc làm lnh (chim khong 88%) và bt xp (chim khong 10%). Lnh vc s dng Làm lnh và Môi cht lnh HCFC-22 HCFC-123 HCFC-124 HCFC-141b HCFC-142b HCFC-225ca HCFC-225cb ODP 0,055 0,02 0,022 0,11 0,065 0,025 0,033 x iu hoà không khí x x x x x x x x x x Dp cháy Bt xp Dung môi

Bng 2: Các cht HCFC, Tim nng làm suy gim ô-dôn (ODP) và Lnh vc s dng Làm lnh và iu hoà không khí

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

11

Loi thit b

Cht HCFC s dng

th«ng tin «z«n Quý 3 ­ 2009

Làm lnh Quy hàng thc phm bán l Máy bán hàng t ng Dàn ngng H thng làm lnh trong siêu th ln Kho lnh Xe ông lnh Làm lnh trong ch bin công nghip iu hòa không khí Máy bm nhit

HCFC-22 R-401A, R-401B, R402A, và R-402B HCFC-22 HCFC-22, R-402B, R-408A, R-502 HCFC-22, R-502 HCFC-22, R-401A, R-401B, R-409A HCFC-22, R-502 HCFC-22, R-401A, R-401B, R-402A, R-402B, R408A, R-409A. R-502 HCFC-22

iu hoà không khí mt cc (có ng dn và không có ng dn) iu hòa không khí hai cc iu hoà không khí hai chiu iu hoà không khí trung tâm

HCFC-22 HCFC-22 HCFC-22, HCFC123, R-502

Bng 3: Các thit b làm lnh và iu hoà không khí s dng các cht HCFC

Loi xp Cht HCFC s dng Polyurethane loi cng T lnh và t ông HCFC-141b, HCFC141b/22, HCFC-142b/22, Các thit b khác HCFC-141b, HCFC22, HCFC-22/HCFC142b Xe ông lnh HCFC-141b, HCFC141b/-22 Tm cách nhit s HCFC-141b, HCFCdng trong kho cp 141b/-22 ông Tm cách nhit liên HCFC-141b, HCFCtc 22, HCFC-22/HCFC142b Tm cách nhit HCFC-141b không liên tc Bình phun HCFC-141b Khi HCFC-141b ng dn HCFC-141b Xp HCFC-22 Polyurethane: Mm Xp lót thùng V mt k thut, HCFC không thc s cn cho mc ích s dng này khuôn V mt k thut, HCFC không thc s cn cho mc ích s dng này Mút PU HCFC-141b, HCFC142b/-22 Mút PU hn hp HCFC-141b, HCFC22/CO2 Phenolic Hin ti không s dng HCFC Tm Polystyrene Xp tm V mt k thut, HCFC không yêu cu cho mc ích s dng này Tm s dng trong HCFC-142b kho cp ông Polyolefin HCFC-142b, HCFC22 Bng 4: Các cht HCFC c s dng trong lnh vc xp

12

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

13

Các cht thay th HCFC - Trong sn xut xp Lnh vc bt xp hin ti ch yu s dng HCFC-141b, HCFC-142b và HCFC-22 nh c th hin trong bng 4. Tuy nhiên, các cht thay th không cha ODS ã thâm nhp áng k th trng. Có nhiu cht HFC (và hn hp HFC) sn có nh các tác nhân kích n xp ví d nh các cht hydrocarbon và CO2. Bng 6 lit kê danh sách các cht thay th sn có thông dng cho tng loi xp. Loi thit b Làm lnh T lnh gia dng Quy hàng thc phm bán l Cht thay th không cha ODP HFC-134a, R-413A, hydrocarbon HFC-134a, HFC-404A, hydrocarbon, CO2 Cht thay th không cha ODP Polyurethane: Cng T lnh và t cp HFC-245fa, HFC134a, hydrocarbon ông Các thit b khác CO2 (nc), hydrocarbon, HFC134a, HFC-245fa, HFC-365mfc/227ea, methyl formate Xe ông lnh HFC-245fa, HFC 365mfc/-227ea Tm cách nhit trong kho cp ông Tm cách nhit liên tc HFC-245fa, HFC365mfc/-227ea, hydro-carbon HFC-134a, hydrocarbon, HFC245fa, HFC365mfc/-227ea Loi xp

Máy bán hàng t ng Dàn ngng H thng làm lnh trng siêu th ln

HFC-134a, hydrocarbons, Stirling và công ngh transcritical CO2 R-404A, R-507A HFC-134a, R-404A, R407C, R-417A, R-422B, h thng phân b (s dng HFC, HC, hoc CO2), h thng gián tip (s dng HFC, a-mô-nic, hydro-carbon, hoc CO2), h thng hai cp thác nc s dng CO2. HFC-134a, R-404A, R410A, R-507A, hydrcarbons, a-mô-ni-c, CO2, h thng phân b (s dng HFC, HC, hoc CO2), h thng gián tip (s dng HFCs, a-mô-nic, hydrocarbon, hoc CO2) HFC-23, HFC-134a, R404A, R-407C, R-410A, R-507A, a-mô-ni-c,

Kho lnh

Tm cách nhit không liên tc

HFC-134a, hydrocarbon, HFC245fa, HFC365mfc/-227ea

Xe ông lnh

Bình phun

CO2 (nc), HFC245fa, HFC365mfc/-227ea,

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

14

CO2, hydrocarbon HFC-134a, R-404A, R507A. a-mô-ni-c, CO2, nc, h thng phân b (s dng HFC, HC, hoc CO2), h thng gián tip (s dng HFC, a-mô-nic, hydrocarbon, hoc CO2), iu hoà nhit Máy bm nhit HFC-134a, R-404A, R407C, R-410A, hydrocarbon, a-mô-ni-c,CO2 iu hoà không HFC-134a, R-404A, Rkhí mt cc 407C, R-410A, hydrocarbon, a-mô-ni-c,CO2 (ng dn và không có ng dn) iu hòa không HFC-134a, R-407C, Rkhí hai cc 410A, R-417A, R-419A, R-422B, hydrocarbons, CO2 Làm lnh trong ch bin công nghip iu hoà không khí hai chiu iu hoà không khí trung tâm HFC-134a, R-404A, R407C, R-410A, hydrocarbon, a-mô-ni-c,CO2 HFC-134a, HFC-245fa, R-407C, R-410A, a-môni-c, hydrocarbon siêu ti hn CO2 Hydrocarbon, HFC245fa, HFC365mfc/-227ea

Khi

ng dn Xp

ng dn HFC-134a or HFC152a/dimethylether/ propane/butane Polyurethane: Mm

Xp lót thùng

khuôn Mút PU

CO2 (nc, LCD), methylene chloride, áp sut có th thay i, LCD, cht ph gia c bit CO2 (nc, LCD, GCD) CO2 (nc), HFC134a, HFC-245fa, HFC-365mfc/227ea, hydrocarbon, methyl formate Mút PU hn hp Phenolic

Bng 5: Các cht thay th HCFC hin ti và tim nng trong lnh vc làm lnh và iu hoà không khí

Mút hn hp Phenolic Tm Polystyrene Xp tm

Tm s dng trong kho cp ông Polyolefin

CO2 (LCD), hydrocarbon, khí tr, HFC-134a, HFC-152a CO2 (LCD) hoc vi hn hp HC, HFC-134a, HFC152a, hydrocarbon và hn hp CO2 (LCD), hydrocarbon, khí tr, HFC134a, HFC-152a

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

15

Bng 6: Các cht thay th HCFC hin ti và tim nng s dng trong xp

Bn tin v hot ng hip ng bo v tng ôzôn và gim nh bin i khí hu - Centrum Centrum là sáng kin do Ban Th ký ôzôn ra vào nm 2008 nhm to ra mt din àn tho lun và chia s nhng ý tng ca các Bên tham gia Ngh nh th và các Bên liên quan bo v tng ôzôn. Din àn là ni các bên cùng nhau xác nh tính hip ng gia các tho thun môi trng a phng ngay ti giai on u. Nhng nm gn ây, các Bên ã chú trng n vic xem xét các li ích ca Ngh nh th trong vic bo v khí hu. Cùng vi iu chnh vào nm 2007 nhm thúc y loi tr các cht HCFC, các Bên ã ng ý u tiên cho các d án và chng trình có hiu qu chi phí, tp trung vào các cht thay th mà nhng cht này gim thiu tác ng lên môi trng, bao gm c tác ng i vi khí hu, tính n tim nng làm nóng toàn cu, s dng nng lng và các nhân t có liên quan khác. K t nm 2007 ã có s gia tng tp trung vào các li ích chung v khí hu và s ng h nhit tình ca các Bên i vi các vn v khí hu, và iu này có th c nhìn nhn rõ trong các quyt nh kêu gi s tng cng hp tác gia ôzôn và khí hu. Nhng quyt nh này yêu cu c th Ban Th ký t chc hai hi tho trong nm nay. Hi tho v vic qun lý và tiêu hu tn tr các cht làm suy gim tng ôzôn và các vn liên quan n bin i khí hu. Hi tho th hai là i thoi m rng v các cht thay th có tim nng làm nóng toàn cu cao thay th cho các cht làm suy gim tng ôzôn. C hai hi tho c t chc ngay trc Khoá hp ln th 19 ca Nhóm công tác m rng din ra Geneva. Các i din n t các ban th ký ca các Tha thun môi trng a phng nh Công c Basel, Công c Rotterdam, Công c Khung ca Liên hp quc v bin i khí hu, Tip cn chin lc i vi qun lý quc t các cht hóa hc và các bên liên quan ã c mi tham d và óng góp ý kin cho hi tho. Kt qu ca hi tho s c trình lên các Bên ti cuc hp ca Nhóm công tác m rng nhm giúp to nn tng c bn cho các tho lun có liên quan. Bn tin Centrum gm các bài vit ca các Bên và các i tác ca Ngh nh th. c bit bao gm c ý kin óng góp ca i din ca Ác-hen-ti-na, Nht Bn, Mêxico, Niger, Macedonia và Tanzania cùng vi Qu Môi trng toàn cu. iu phi viên thuc Ban Th ký v phát trin bn vng và môi trng Ác-henti-na có bài vit v Ngh nh th Montreal ­ các cht HCFC và HFC vi ni dung tóm tt nh sau: Ngh nh th Montreal c coi là tho thun môi trng a phng thành công nht t trc n nay. Cho n cui nm nay, trên phm vi toàn cu, hu ht các cht làm suy gim tng ôzôn nhóm CFC s c loi tr hoàn toàn. Có nhiu nhân t dn n s thành công này, trong ó phi k n Qu a phng thuc Ngh nh th Montreal. Qu ã thit lp mt h thng bao gm các quy trình bt buc v chun b, phê chun, thc hin và giám sát d án. Qu a phng ã h tr vic thc hin thành công thông qua các tr giúp:

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

16 Tng cng nng lc. Mt trong nhng thành công ni bt ca Qu là ã to và h tr công vic các Vn phòng ôzôn quc gia tng quc gia. Hành ng này m bo công vic vn c thc hin mà không gim bt trách nhim ca các c quan chính ph. Tr giúp k thut t các c quan thi hành và các chuyên gia quc t và trong nc to ra s chuyn i và thích nghi nhanh chóng công ngh mi. Các công ngh c cung cp là loi tiên tin và phù hp nht. Các công ngh này thng không c chuyn giao trong hp tác gia các nc phát trin và các nc ang phát trin. Kh nng chia s kinh nghim vi các nc phát trin giúp các nc ang phát trin nâng cao kin thc. Nhng tr giúp trên ã giúp hu ht các nc tuân th các bin pháp kim soát ca Ngh nh th Montreal. Vic cung cp các tr giúp cho các nc ang phát trin nhm gii quyt các thách thc môi trng toàn cu là vô cùng quan trng do các nc nghèo thng không t nng các vn v môi trng trong chính sách ca mình. Vào tháng 11 nm 2008, mt ln na các Bên ã chng t cam kt ca mình i vi vic bo v tng ôzôn và gim nh bin i khí hu. Mc dù b tác ng bi tình trng khó khn ca nn kinh t toàn cu, các nc vn cam kt làm ht sc i vi công cuc bo v tng ôzôn và gim nh bin i khí hu. Kt qu là ngun tài tr b sung ã c chp thun. Gi ây, các thách thc to ln ang phía trc và nhiu vn quan trng cn c gii quyt. Mt trong s vn ó bao gm ngày ngng s dng ca các nc xác nh tính hp l, chuyn i ln hai i vi các doanh nghip ã nhn tài tr t Qu a phng chuyn i sang s dng các cht HCFC, và vic loi tr HCFC thông qua trin khai các cht thay th thân thin vi môi trng, có sn trên th trng. Vic chp thun tng tc loi tr các cht HCFC yêu cu các Bên phi xem xét n các lnh vc tác ng môi trng khi chn và chp thun các công ngh; ch yu là tim nng làm nóng toàn cu, hiu sut nng lng và các nhân t khác. Thách thc ch yu là hin nay các cht thay th có hiu qu nht, hu ht là các cht HFC, u có tim nng làm nóng toàn cu cao. Vi vic tiêu th HCFC các nc nh Ác-hen-tina, nu không cho phép chuyn i sang các cht thay th có tim nng làm nóng toàn cu cao này trong lnh vc làm lnh, có th khin cho nhng nc này không có kh nng tuân th vic ngng s dng vào nm 2013 và loi tr 10% vào nm 2015. Các nc có lng tiêu th thp phi i mt vi thách thc gim lng tiêu th thông qua vic ct gim trong lnh vc dch v. Cui cùng, thách thc mi phi i mt là tác ng ca khng hong kinh t. Khng hong dn n vic thit lp mc c s HCFC (lng tiêu th trung bình ca hai nm 2009 và 2010) thp, khin cho vic tuân th sau thi gian suy thoái khó khn hn. Vn quan trng khác mà các Bên và U ban iu hành xem xét ó là tài tr chuyn i cho các c s ã chuyn i sang s dng các cht HCFC vi s h tr ca

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

17 Qu a phng. Vn này c bit quan trng i vi các nc ang phát trin nhm t c các mc tiêu mi ca Ngh nh th trong loi tr HCFC. Các nghiên cu khoa hc ã ch ra tác ng i vi bin i khí hu ca vic tng tc loi tr các cht HCFC s tng ng vi tác ng ca giai on u ca Ngh nh th Kyoto. Tng cng Ngh nh th Montreal thông qua vic tng tc loi tr HCFC s làm chm li tác ng ca bin i khí hu, to ra nhiu thi gian cho th gii bàn tho v hip nh khí hu hu Kyoto. Masayoshi Mizuno, V trng V Môi trng, B Ngoi giao Nht Bn có bài vit v tính hip ng gia tng ôzôn, bin i khí hu và a dng sinh hc. Masayoshi Mizuno cho bit trong hn 20 nm qua, Ngh nh th Montreal ã thành công trong bo v tng ôzôn. Tuy nhiên, th gii tip tc i mt vi các thách thc môi trng mi ni toàn cu. Rt nhiu nhng thách thc mi này có liên kt vi nhau và òi hi ngày càng gia tng v các phng pháp tip cn toàn din và ng thun gia các t chc a phng. Ngh nh th Montreal tip tc óng vai trò tiên phong i vi các hip nh môi trng a phng khác. Ngh nh th Montreal phi thích ng vi nhng thay i cha tng có và xem xét nhng mong i và s cn thit ca cng ng toàn cu. Thách thc gn ây yêu cu phi có cách tip cn toàn din vic s dng các cht có tim nng làm nóng toàn cu cao làm cht thay th cho các cht làm suy gim tng ôzôn (ODS). Ngh nh th Montreal gn ây ã thành công trong vic tng tc loi tr HCFC và khuyn khích các nc thay th bng các cht không làm suy gim tng ôzôn, c bit là s dng các cht HFC. Nhng cht này không b kim soát bi Ngh nh th Montreal nhng b Ngh nh th Kyoto kim soát do tim nng làm nóng toàn cu ca chúng. ây là ví d minh ha v mt gii pháp tt cho mt vn nhng có th là mt vn i vi lnh vc khác. Do vy, Ngh nh th Montreal ã công nhn s cn thit gii quyt các cht HFC, và không Ngh nh th Kyoto n l gii quyt vn HFC vì lý do nhng cht này không làm suy gim tng ôzôn. Mt kt ni khác gia các lnh vc môi trng toàn cu có th c thy nhng tác ng mang tính tàn phá ca vic nóng lên toàn cu i vi h sinh thái và a dng sinh hc. Bin i khí hu c cho là mt trong nhng nguyên nhân chính i vi s suy gim a dng sinh hc. S nóng lên toàn cu s khin cho các loài dch chuyn v phng bc và gây nên nhng thay i có hi i vi các h sinh thái vn c bo tn trong s cân bng rt mong manh. Nhng tình hung cp trên ch ra rng môi trng toàn cu không th gii quyt c vi ch n l mt ngh nh th hay t chc mà cn phi có s hp lc gia các hip nh, tha thun quc t. Chúng ta cn phi chú tâm vào lnh vc chính sách ca tính hip ng nhm gii quyt tt nht các vn môi trng toàn cu. Vi vai trò tiên phong các sáng kin môi trng toàn cu, Ngh nh th Montreal cn phi gi vai trò dn u i vi các ngh nh th và t chc khác. Ngh nh th Montreal cn phi iu chnh các hot ng ca mình và xem xét mt cách thn trng tác ng ca các quyt nh v lnh vc liên quan n môi trng, c bit các tác ng trc tip n bin i khí hu. Vic tính n yu t nóng lên toàn cu khi ra các quyt nh s giúp Ngh nh th gim thiu tn hi n các h sinh thái.

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

18 Augustín Sánchez, iu phi viên Vn phòng bo v ôzôn, Trng Ban th ký v Qun lý cht lng không khí, Tài nguyên và Môi trng Mê-xi-cô vi ch Chng trình loi b sm t lnh và iu hoà không khí ht hn s dng Mêxi-cô Chng trình loi b sm t lnh và iu hoà không khí ht hn s dng c thc hin nhm gim tiêu th nng lng Mê-xi-cô và ch yu trong các lnh vc kinh t tiêu th in nng c tr cp. Chng trình này h tr mua t lnh và iu hoà không khí mi có hiu sut nng lng cao và do ó gim cu nng lng. Lnh vc này c ly làm mc tiêu do mc tiêu th nng lng trung bình ca các thit b cao và các thit b này thng ã c và không có hiu qu. giai on trung hn và dài hn, tr cp tiêu th nng lng s thp hn, mt b phn dân c quan trng s tng mc sng, và lnh vc sn xut s duy trì hoc tng kh nng sn xut. Các trung tâm x lý ph liu s thu hi và tái ch nhng phn thit b quan trng và cui cùng ga lnh cha trong h thng s c thu hi. ng thi cng có kh nng, ph thuc vào các iu kin th trng, thu hi các tác nhân gây n trong xp. D án này là d án v hiu qu nng lng. Chng trình là mt ví d v có li ôi bên, ngha là các bên tham gia u thu c li ích. Chính ph tr cp chi phí thit b nhng khu tr nhiu hn trong ngành nng lng in, các nhà sn xut và ca hàng tng các hot ng và thu nhp (chính ph tng thêm thu nhp thông qua thu thu), các trung tâm x lý ph liu nhn c tin do tip nhn thit b và các hot ng tp trung vào tái ch vt liu giá tr có th s dng li. Cui cùng, ngi s dng hng li t c tr cp trc tip thông qua vic mua thit b và gim chi phí s dng in nng. Qun lý trung tâm x lý ph liu c coi là hot ng th cp. Nó óng vai trò quan trng i vi thành công ca chng trình. Nu t lnh và iu hòa không khí không c phá hy hoàn toàn, ch yu là máy nén, chúng có th c phc hi và lp vào thit b khác. Nh vy, mc tiêu gim tiêu th nng lng s không t c. Do vy, cn phi có các quy tc tng th và vic thm tra vic tuân th các quy tc này i vi trung tâm x lý ph liu là rt quan trng. Vic qun lý tt trung tâm x lý ph liu là vn ch cht ca thành công ca chng trình. Chng trình loi b sm t lnh và iu hòa không khí c thc hin vi mc tiêu hiu sut nng lng và nó có li ích v xã hi, môi trng và kinh t, bao gm c vic gim tr cp ngân sách dành cho chi phí nng lng, ci tin công ngh, làm gia tng hot ng kinh t trong các lnh vc dch v và sn xut, và phát trin c hi th trng mi i vi các trung tâm x lý ph liu. Hn na, thông qua hot ng thu hi và tái s dng các loi vt liu, tránh phát thi khí nhà kính làm suy gim tng ôzôn cng góp phn nâng cao mc sng cho b phn ngi dân có thu nhp thp. Ngài Issouf Baco, B trng B Kim soát sa mc hóa và môi trng Niger bàn v tng cng nng lc cho các nc châu Phi i vi vn bin i khí hu Mi liên kt gia bo v ôzôn và bin i khí hu t lâu ã c công nhn. Các Bên thuc c Ngh nh th Montreal và Kyoto gi ây càng nhn thc rõ mi liên kt này khi tin hành ra các quyt nh. Các Bên thuc Ngh nh th Montreal ã ng ý tng tc loi tr các cht HCFC vi mc tiêu t c li ích kép bo v ôzôn

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

19 và gim nh bin i khí hu. Quyt nh ó cng khuyn khích thit lp tính hip ng gia hai Ngh nh th. chun b cho k hp th nm hi ngh các Bên thuc Công c khung ca Liên hp quc v bin i khí hu din ra ti Copenhagen vào tháng 12 nm 2009, Niger quyt nh t chc hi tho tng cng nng lc cho nhà àm phán Châu phi v bin i khí hu, gm các cán b ôzôn quc gia. Mc ích nhm nâng cao nh hng ca các nc Châu Phi trong àm phán. Hi tho là ni các cán b thuc c quan u mi quc gia v ôzôn và bin i khí hu trao i quan im v các àm phán v c ch Ngh inh th Kyoto sau nm 2012 và các vn khác liên quan n bin i khí hu, ôzôn, c bit là các cht thay th có tim nng làm nóng toàn cu cao b Ngh nh th Montreal kim soát nh các cht HCFC, HFC, SF6 và PFC. Hi tho c coi là s chun b cho mt hi tho khác ca Ngh nh th Montreal mà ó các Bên Ngh nh th s tho lun v các cht thay th cho các cht làm suy gim tng ôzôn có tim nng làm nóng toàn cu cao. Ti hi tho các khuyn ngh c a ra: Thit lp mi liên kt gia bin i khí hu và suy gim tng ôzôn, liên quan n tng tc loi tr các cht HCFC tiu vùng Tây Phi. Da trên kinh nghim loi tr các cht làm suy gim tng ôzôn ca các nc ang phát trin hng ti gim hn na phát thi khí nhà kính. Tng cng tính hip ng gia các tho thun ôzôn và khí hu bng cách khuyn khích ra các sáng kin thúc y s dng tài tr phi hp t Qu a phng dành cho thi hành Ngh nh th Montreal và C ch phát trin sch. Xem xét vn bo v tng ôzôn trong các àm phán v khí hu, tính n tác ng tích cc ca Ngh nh th Montreal i vi bin i khí hu. Khuyn khích c ch cùng tài tr thông qua các c ch tài chính hin có, c bit là Qu môi trng toàn cu, Qu a phng và mt s qu thích ng khác. Tng cng nng lc cho các c quan u mi ôzôn và khí hu trong bi cnh các t chc hi nhp kinh t tiu vùng và các mng li u mi hin có nh Mng li ôzôn châu Phi. Theo ó, Ban th ký ôzôn và bin i khí hu s kim tra phng thc và cách thc thit lp nhóm công tác gii quyt các vn liên quan các cht có tim nng làm nóng toàn cu cao do Ngh nh th Montreal kim soát. Ngoài các vn liên quan n khí hu và tng ôzôn, các i biu a ra các khuyn ngh liên quan n các àm phán hin ti v bin i khí hu: ng h Tuyên b Cotonou và Tuyên ngôn Algiers v Bin i khí hu Châu Phi c chi tit trong các cuc hp t chc vào nm 2008 nhng thành ph này. Yêu cu Nhóm Châu Phi c i in n Ban Th ký ca Công c khung Liên hp quc v bin i khí hu (UNFCCC) liên quan n thành lp nhóm công tác xem xét ngh nh th v thích ng.

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

20 xut thit lp qu thích ng Châu Phi Vic xem xét và thc hin các kt qu c cp trên có th góp phn gii quyt thách thc v qun lý các cht thay th cho các cht làm suy gim tng ôzôn. Tin s Batilda S. Burian B trng B Môi trng Tanzania vi bài vit v Tính hip ng tim nng trong hot ng bo v khí hu và ôzôn mc quc gia ­ kinh nghim ca Tanzania S phi hp th ch mc cao là iu kin tiên quyt thi hành và tuân th các Tho thun môi trng a phng (MEA). C quan môi trng thuc Vn phòng Phó tng thng óng vai trò là c quan u mi quc gia thc hin Ngh nh th Montreal, Công c khung Liên hp quc v bin i khí hu và Ngh nh th Kyoto, ã to nn tng cho các hot ng phi hp mc cao. U ban chính ph v Môi trng do Phó tng thng ng u ã nâng cao v th chính tr, em li s phi hp và ng lc gii quyt các thách thc môi trng. Các bài hc và kinh nghim ch yu trong vic thc hin các tho thun bo v ôzôn và bin i khí hu cng nh các chng trình môi trng khác t vin cnh Tanzania bao gm vic thit lp các y ban ch o a ngành, u ban k thut và các cuc hp t vn t các b và c quan khác nhau, các t chc phi chính ph và lnh vc t nhân. Các bài hc ch cht khác gm: Chuyn giao công ngh là mt trong nhng yu t quyt nh thành công vic thc hin Ngh nh th Montreal và s là thành phn quan trng trong vic bo v khí hu nhm gim phát thi khí nhà kính. Tng cng nng lc thc thi các ngha v môi trng theo pháp lut phi c thc hin liên tc và dài hn. Lng ghép môi trng trong chin lc quc gia dành cho tng trng và gim ói nghèo. Phân b tài nguyên và ý chí chính tr hng n qun lý môi trng là thành t quan trng trong vic thc hin các tho thun môi trng quc t. Liên kt môi trng vi thc t kinh t và xã hi cn phi c chú ý và có th t c bng cách thit lp các c quan thông tin, giáo dc và truyn thông trong các B chc nng. Nâng cao nhn thc và giáo dc v bin i khí hu và bo v ôzôn t c thông qua phng tin truyn thông i chúng, hi tho và hi tho chuyên . Tính hip ng và mi liên kt gia bo v ôzôn và khí hu to ra c hi qun lý môi trng tt hn, s dng các ngun tài nguyên hiu qu hn, chp thun công ngh sch hn s dng ít nng lng hn mà vn t hiu qu, gim tính d b tn hi và tng cng kh nng thích ng vi s suy gim tng ôzôn và bin i khí hu, do ó s chng li nghèo ói và nâng cao mc sng. Các c hi mc quc gia rt nhiu nhng có nhiu vic cn phi làm thu hp khong cách gia các cam kt quc t và vic thc hin các cam kt ó.

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

21 Bà Monique Barbut,CEO, Ch tch Qu Môi trng toàn cu (GEF) nói v Qu Môi trng toàn cu và Ngh nh th Montreal GEF có mi quan h bn vng vi các Bên thuc Ngh nh th t ngày khi u. K t khi thành lp vào nm 1991, mc dù không có tho thun chính thc vi các Bên thuc Ngh nh th Montreal, GEF ã bao quát các lnh vc v ôzôn. Trong n lc m bo vic h tr mang tính b sung ch không phi chng ln, công vic ca GEF và các i tác là tp trung vào các nc và các hot ng không hp l nhn c tài tr t Qu a phng. iu này mang li kt qu là hàng lot các công vic ca GEF v ôzôn c thc hin các nc có nn kinh t chuyn i. c bit, quá trình thc hin ca GEF hn 17 nm qua ã giúp 18 nc có nn kinh t chuyn i t c các ngha v tuân th theo Ngh nh th Montreal. Trong các nm qua, GEF hot ng trong lnh vc ôzôn ã gim bt vic phân loi các nc và gim s các Bên c xem là nc có nn kinh t chuyn i. Tuy nhiên, iu này không có ngha GEF gim các h tr ca mình i vi các nc hay gim h tr i vi các tha thun môi trng khác có li cho Ngh nh th Montreal. Kh nng hip ng vi Ngh nh th Montreal, tính n vai trò ca GEF trong các lnh vc ch cht v môi trng, ã gia tng trong nhng nm qua. Mt s d án cùng vi s ng tài tr ca Qu a phng gn ây ã c phê chun hoc ang c tin hành nhm gii quyt các mc tiêu kép v bo v tng ôzôn và gim nh bin i khí hu. GEF s tip tc thúc y cách tip cn lng ghép các vn môi trng toàn cu nhm to ra c tính hip ng và m bo các ngun tài nguyên và nng sut c s dng tt nht. Trong các tho lun c tin hành gn ây v khon b sung GEF-5 (tài tr cho các hot ng ca GEF, bt u t ngày 01/07/2010 và kt thúc ngày 30/06/2014), các thành viên tham gia ã khuyn ngh cách tip cn liên ngành cn c phát trin hn na. GEF tin hành tho lun v khon b sung vi các nhà tài tr quan trng bn nm mt ln. có các quyt nh liên quan n cam kt tài tr, các nc cn phi lên k hoch chi tit GEF có th s dng các khon tài tr c cam kt tt nht. Stephen McComb thuc Chng trình trao i khí hu Chicago (CCX) có bài vit v Chicago Climate Exchange và chng ch tiêu hu ODS Stephen McComb vit v s tng tác gia Ngh nh th Montreal và Kyoto và th trng mua bán các-bon tng trng nhanh có th mang li các khích l trong hot ng tiêu hu các cht làm suy gim tng ôzôn (ODS). Ngh nh th Montreal t ra các hn ch i vi sn xut và nhp khu ODS các nc phê chun Ngh nh th. Tuy nhiên, Ngh nh th Montreal không trc tip gii quyt vn thu hi, tái ch và tiêu hu ODS. ây là lnh vc th trng cácbon có th óng vai trò quan trng. Ngh nh th Kyoto và các n lc t nguyn khác gii quyt vn khí nhà kính ã to ra các c ch th trng n bù cho các thc th gim hoc loi tr khí nhà kính. Theo c ch này, các thc th xây dng các d án gim phát thi khí nhà kính có th nhn c khon h tr cho phn gim phát thi bng vic

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

22 nhn c và bán chng ch các-bon da trên mc phát thi khí nhà kính d án gim c. Mc dù tác ng ca ODS tng t nh các khí nhà kính khác c kim soát bi Ngh nh th Kyoto nhng vn không có c ch n bù, h tr liên quan n GHG cho các thc th trong vic loi b ODS. Tuy nhiên, tình hình này ã thay i khi CCX công b cách thc giúp các thc th nhn và bán chng ch CO2 thông qua vic thu hi và loi b ODS. Nu không yêu cu hoc không có khích l, hu nh vic tiêu hu hin nay không c thc hin. Các d án không hp l trong h thng Kyoto. CCX, ging nh các c ch th trng c thit lp theo Ngh nh th Kyoto, là chng trình tuân th, yêu cu các thc th tham gia phi t c gim phát thi và cung cp các khích l v tài chính cho các thc th bng c ch chng ch nhn c t d án gim phát thi. Trong khi Ngh nh th Kyoto, thành viên là chính ph các quc gia, i vi CCX là các công ty, tp oàn. Di ây là c im chính ca hot ng loi tr ODS thuc CCX: Các thc th phát thi phi thc thi cam kt gim phát thi thuc CCX Yêu cu phi có s thm tra và xác nhn ca bên th ba c lp. Phn bù p là 75% li ích CO2 t c trong d án. Toàn b hot ng tiêu hu ODS phi c thc hin t nguyn, không phi do yêu cu t phía pháp lut. hp l, ODS c tiêu hu phi là ga c th c quy nh loi tr sn xut thng mi và không c phép nhp khu (không bao gm các cht liu c sn xut theo iu khon Min tr s dng thit yu ca Ngh nh th Montreal). Cht liu phi c tiêu hu c s tiêu hu hp l ti Hoa K và áp ng toàn b các yêu cu quy nh ca Cc Bo v môi trng Hoa K. Xác nh s lng ca khi lng tiêu hu ODS phi c thc hin theo chun mc trong ngành. CCX cung cp khích l mang tính th trng i vi hot ng tiêu hu ODS, min rng loi tr sn xut ODS và không c nhp khu ODS. Thit lp c ch khích l v tài chính i vi hot ng thu hi và tiêu hy ODS b sung các mc tiêu ca Ngh nh th Montreal và to ra c hi cho các thc th cam kt gim phát thi khí nhà kính tuân th vi chi phí thp. Ngun: www.uneptie.org Tóm tt khoá hp ln th 29 Nhóm công tác m rng ca các Bên tham gia Ngh nh Montreal v các cht làm suy gim tng ôzôn

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

23 Khoá hp Nhóm công tác m rng (OEWG-29) ca các Bên tham gia Ngh nh Montreal v các cht làm suy gim tng ôzôn c t chc Geneva, Thy S t ngày 15 n ngày 18 tháng 7 nm 2009. Tham gia Khoá hp có hn 450 i biu i din cho các chính ph, c quan Liên hp quc, các t chc phi chính ph và các ngành liên quan. OEWG-29 c t chc sau hi tho v Qun lý tn tr ODS theo cách thc thân thin vi môi trng ngày 13/07/2009 và i thoi v các cht thay th cho ODS có tim nng làm nóng trái t cao (GWP) cao ngày 14/07/2009. Ti OEWG, các i biu xem xét mt s vn t báo cáo ca Ban ánh giá K thut và Kinh t (TEAP) bao gm: sn xut thuc phun sng nh lng (MDI) s dng CFC; xem xét danh sách min tr s dng thit yu trong nm 2010 và 2011; xem xét danh sách min tr s dng thit yu methyl bromide cho nm 2010 và 2011; tho lun v báo cáo tm thi v s dng methyl bromide trong kim dch và kh trùng hàng trc khi xut khu (QPS) và min tr s dng thit yu trong hot ng thí nghim và phân tích. Các Bên cng tho lun cách x lý tn kho ODS có liên quan n vic tuân th, tng cng nng lc các vn phòng ôzôn quc gia. OEWG-29 xem xét bn xut ca Mauritius và Micronesia v sa i Ngh nh th thu thp và tiêu hu tn tr ODS và iu chnh loi tr dn các cht HFC. Các tho lun nhóm m rng tho lun v tn tr ODS và các cht thay th ODS có GWP cao, gm các cht HFC và xem xét các sa i xut. Các i biu ti OEWG-29 u lc quan v i thoi mang tính xây dng v các cht HFC và mong i vn này t c tin trin hn na ti MOP-21 và ti khoá hp Công c khung Liên hp quc v bin i khí hu (UNFCC) COP-15 ti Copenhagen vào tháng 12 nm 2009. Tóm lc v OEWG-29 Vi s phê chun ca hu ht các nc, Ngh nh th Montreal trong 21 nm ã thành công trong loi tr 97% các cht làm suy gim tng ôzôn. Ngh nh th Montreal c coi là tho thun môi trng thành công nht. Ngh nh th gii quyt vn v sn xut và tiêu th ODS và các mc tiêu loi tr các cht này c các nc phát trin và ang phát trin. Do Ngh nh th ã t c nhng mc tiêu ban u ra, các Bên da vào thành công này tng tc các cam kt và nm 2007 các Bên ã tán thành tng tc loi tr các cht hydrochlorofluorocarbon (HCFC). Các nhà phân tích lu ý rng ngay khi công nhn các n lc và hiu qu ca Ngh nh th Kyoto, Ngh nh Montreal có hiu qu gp bn ln so vi Ngh nh th Kyoto trong hot ng gim khí nhà kính do các cht làm suy gim tng ôzôn có tim nng làm nóng toàn cu cao. Có nhiu cnh báo rng các li ích v gim nh bin i khí hu thông qua loi tr HCFC theo Ngh nh th Montreal s b r b nu các cht HFC có GWP cao thay th các cht HCFC. Micronesia và Mauritius ã trình lên OEWG sa i v các cht HFC và tiêu hu tn tr ODS. Hai vn này ã c tho lun k ti OEWG-29. Các quc o nh vi ý tng ln

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

24 Bn xut sa i Ngh nh th ã nhn c s quan tâm và c tho lun chi tit ti OEWG-29. Micronesia và Mauritius trình bn xut, gii thích mi e do do bin i khí hu bt ng và trong thi gian sp ti e do n s sinh tn ca hai quc o. Cùng vi vic a ra bn xut, hai nc mong mun s có hành ng nhanh chóng i vi các cht HFC tránh vic bin i khí hu t ti im không quay li c nh c trong mt vài nm ti nh các nhà khoa hc cnh báo. V các cht HFC, Micronesia và Mauritius xut: Thit lp l trình gim dn sn xut và tiêu th các cht HFC có GWP cao; tính toán các mc kim soát; thit lp các bin pháp kim soát dành cho các nc ang phát trin; thit lp danh sách các cht HFC cn phi kim soát; yêu cu cung cp h tr tài chính cho các nc ang phát trin loi tr HCFC, chuyn sang s dng các cht thay th thân thin vi môi trng. Bn xut cng ch ra vic nên có các iu khon c bit i vi HFC-23. Cht này không ging nh các cht HFC khác mà là sn phm ph trong quá trình sn xut HCFC-22 và có tác ng khí nhà kính hn 12.000 ln so vi CO2. V vic tiêu hu ODS, Micronesia và Mauritius xut: u quyn cho Qu a phng tài tr chng trình thu hi và tiêu hu tn tr ODS trên phm vi toàn cu các nc ang phát trin tn dng ngun h tr tài chính có th có t các c quan quc t khác, gm chng ch các-bon thu c thông qua C ch phát trin sch (CDM) ca Ngh nh th Kyoto và th trng các-bon c thit lp trong tng lai theo c ch khí hu sau nm 2012; b sung thêm qu cho Qu a phng tài tr ngay lp tc cho các d án tiêu hu tn tr ODS và yêu cu các nc tiêu hu lng tn tr ODS tng xng vi ngh min tr s dng thit yu. Loi tr dn HFC: Trách nhim thuc v ai Các cht HFC không làm suy gim ôzôn tng bình lu nhng chúng có tim nng làm nóng toàn cu cao, do vy chúng e do n h thng khí hu. Tuy nhiên, trong vic hn ch ODS, c bit là các cht HCFC, Ngh nh th Montreal, thông qua ngun tài tr t Qu a phng, c nhn nh là nguyên nhân làm tng nhanh s dng các cht HFC ­ cht thay th ph bin cho HCFC. Nhiu ngi tin rng Ngh nh th Montreal phi có trách nhim ngn chn s thng mi hoá và s dng các cht HFC, hoc ít nht phi góp phn áng k ngn chn s ph bin s dng nhng cht này. Các nc cng ch ra thành công mang tính lch s ca Ngh nh th Montreal trong loi tr sn xut và tiêu th ODS, trong vic iu chnh các ngành sn xut các cht HFC và vin dn li ích ca vic phê chun toàn cu, tài tr hiu qu. Khi các i biu cp n sa i c xut, vn còn có các ý kin không ng ý và t câu hi liu Ngh nh th Montreal có phi là din àn thích hp gii quyt các cht không gây hi cho ôzôn. Theo Trung Quc và n , các cht HFC là các cht gây hiu ng nhà kính và c gii quyt bng c ch khí hu; do ó, nhng cht này thuc trách nhim gii quyt ca Ngh nh th Kyoto và UNFCCC. Trung Quc và n hin ang hng li t HFC theo Ngh nh th Kyoto. Nhng nc này nhn c chng ch các-bon theo CDM nh tiêu hy HFC-23, sn phm ph trong quá trình sn xut HCFC. Chng ch các-bon mang li li ích ln cho nhng nc này. Các d án tiêu hy HFC-23 hin nay ch chim xp x 1% các d án CDM nhng to ra 25% chng ch các-bon ca CDM.

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

25 Nht Bn và Hoa K mong mun tìm ra kh nng loi tr dn HFC. Hoa K tip cn vn các cht HFC vi quan im v tính hiu qu. Mc dù cha a ra quan im chính thc, Hoa K tích cc tham gia các tho lun v các hành ng có th thc hin c i vi vn này và nhn mnh kh nng gii quyt vn các cht HFC theo Ngh nh th Montreal và UNFCCC. Nhóm các nc Châu Phi không a ra c quan im thng nht. Mt s nc ng h trong khi mt s khác bày t quan im tip cn thn trng i vi vn và mun tip tc nghiên cu vn trc khi a ra quyt nh. Nu c thông qua, sa i HFC có th là mc tiêu gim phát thi khí nhà kính i vi các cht không làm suy gim tng ôzôn u tiên i vi các nc ang phát trin. ây cng là mc tiêu các nc ang phát trin yêu cu gii quyt theo c ch khí hu. ây cng s là ch du quan trng v mt pháp lý. Vic cho phép các nc ang phát trin tip cn vi Qu a phng trong hot ng loi tr dn HFC có ngha là tài tr trc tip cho hot ng kim soát các khí nhà kính không làm suy gim ôzôn. Mt s nc cng nhn thy sa i là c hi hng n phân b công bng u t trong lnh vc CDM. Vic loi b chng ch các-bon t các d án HFC s khuyn khích nhà u t tìm kim ngun khác nhm áp ng nhu cu ca mình do 25% chng ch các-bon hin nay c sinh ra t các hot ng tiêu hu HFC. Tn tr ODS: lu gi hay tiêu hu? Tiêu hu tn tr ODS, ã c tranh lun ti MOP-20, li c Micronesia và Mauritius trình tho lun ti OEWG-29 nhm cho phép Qu a phng tài tr cho hot ng tiêu hy tn tr ODS. Trong khi tt c các Bên bày t s quan tâm i vi vn tiêu hu tn tr ODS, Ban ánh giá K thut và Kinh t (TEAP) ã a ra mt báo cáo cho bit vic tiêu hy trên quy mô toàn cu nh c xut trong phn sa i có chi phí vô cùng ln. Do vy, các Bên ng h cách tip cn theo tng bc "va làm va hc". Các nc bày t s hài lòng i vi U ban iu hành Qu a phng ã thông qua hng dn tm thi i vi vic tài tr cho d án thí im tiêu hu tn tr ODS và nhn mnh phng thc tip cn d án thí im loi b yêu cu cn phi sa i Ngh nh th ngay lp tc nhm tiêu hy tn tr. Hu ht các Bên cho rng thi im a ra xut sa i quá sm. Tuy nhiên, các Bên cng bày t cam kt i vi phng thc ã tha thun, phng thc s m bo s tin trin trong hot ng tiêu hy mà không yêu cu các nc phi tiêu hy tt c tn tr. EC và Brazil phn i sa i, vin dn nguy c to ra các khích l vô lý i vi sn xut HFC và chng ch CDM dành c nh tiêu hy nhng cht này. Theo EC, cn phi có mt ngh quyt v vn HFC trc khi có bt k xem xét sa i nào i vi Ngh nh th nhm tiêu hu tn tr. Hng ti MOP-21 và COP-15 OEWG-29 ã a Ngh nh th Montreal vào cuc tranh lun v khí hu. ây là ln u tiên mt s lng ln các nhà thng thuyt v khí hu tham gia cách thc ca Ngh nh th và các bàn cãi xem xét Ngh nh th và c ch khí hu có th gii quyt vn các cht HFC nh th nào. Trong khi th gii hng n Copenhagen nhm t c tho thun v các mc tiêu ct gim khí nhà kính, nhiu nc cho rng Ngh nh th Montreal ln sang lnh vc khí hu. Mt s nc cho rng Ngh nh

th«ng tin «z«n Quý 03­ 2009

26 th Montreal ang thc hin nhng gì tt nht: xác nh các vn v môi trng, xây dng chin lc ngành và ra l trình loi tr dn, h tr tài chính chuyn giao công ngh. Ti bui u ca khóa hp, các nc tp trung tranh lun vn các cht HFC thuc Ngh nh th Montreal hay UNFCCC. Cui cùng, các nc ã ng ý v kh nng HFC s c c Ngh nh th Montreal và UNFCCC kim soát. Tuy nhiên, n vn bo lu quan im ban u ca mình v vic gii quyt các cht HFC theo UNFCCC. Ngun : www.iisd.ca/ozone

Information

26 pages

Find more like this

Report File (DMCA)

Our content is added by our users. We aim to remove reported files within 1 working day. Please use this link to notify us:

Report this file as copyright or inappropriate

379031