Read QPrint text version

HIPNOZA

(warsztat)

Andrzej Setman

Co to jest hipnoza?

Hipnoza to stan intensywnej koncentracji uwagi na okrelonej idei lub bodcu sensorycznym. Hipnoza to naturalny, zmieniony stan wiadomoci. Osoba wchodzi w stan hipnotyczny, znacznie ró nicy si od ,,normalnego" stanu, w trakcie naturalnego procesu, nie zwizanego z przyjmowaniem jakichkolwiek substancji ani z innego rodzaju fizyczn ingerencj. Hipnoza to ukierunkowane wyobra enia. Hipnotyzer, czyli inny czlowiek albo sam zainteresowany (podczas autohipnozy), dziala w taki sposób aby kierowa doznaniami majcymi charakter fantazji. Hipnoza to stan odpr enia i szczególnej podatnoci na sugestie. Osoba osigajc stan odpr enia umyslu i ciala, latwiej reaguje na podawane jej sugestie. Hipnoza jest specyficznym rodzajem komunikacji, podczas której slowa wypowiedziane przez hipnotyzujcego oraz jego gesty przyczyniaj si do zmiany stanu wiadomoci hipnotyzowanego. Hipnoza to stan zmienionej uwagi u podmiotu, który mo e zosta wywolany przez inn osob lub pojawi si samoistnie, podczas którego ró ne reakcje podmiotu mog pojawia si spontanicznie lub w odpowiedzi na ró ne bodce Hipnoza jest jednym z autonomicznych stanów wiadomoci (wystpujcym obok stanu jawy i snu) i mo e wystpi u ka dego czlowieka jeli wystpi odpowiednie warunki - tak jak np. sen mo e wystpi w najbardziej niekorzystnym momencie pod wplywem skrajnego wyczerpania Hipnoza - stan psychiczny poredni midzy snem a jaw, charakteryzujcy si wzmo on podatnoci na sugesti oraz istnieniem raportu (czyli stosunku hipnotyzer - hipnotyzowany) Polska Wikipedia, Wolna Encyklopedia Hipnoza jest stanem skupionej uwagi, który pozwala, jak podczas medytacji na bezporedni kontakt z wlasn podwiadomoci. Zaznaczam, e osoba hipnotyzowana jest wiadoma otaczajcej j rzeczywistoci. Zwlaszcza w czasie terapii ten stan musi by przestrzegany i zachowany. Stan transu hipnotycznego wystpuje gdy nasz wiadomy umysl zawiesza albo co najmniej ogranicza znacznie swoj aktywno, tym samym pobudzajc do intensywniejszego dzialania umysl niewiadomy. Hipnoza nie jest snem (zapis EEG hipnozy ró ni si zasadniczo od snu, nie ró ni si natomiast od stanu czuwania). "Jest to proces w którym wiadoma i podwiadoma cz umyslu akceptuje t sam sugesti"

© www.setman.pl

2

Poziomy glbokoci hipnozy I

Wg Forela hipnoz dzielimy na trzy zasadnicze stadia : -lekki (somnolencj czyli senno - charakteryzuje si znu eniem i relaksacj. -redni ( hipotaksj, czyli lekki sen) - hipnotyzowany nie mo e otworzy oczu, ale nie traci pamici. -glboki ( somnabulizm, czyli glboki sen ) - hipnotyzowany mo e w transie otworzy oczy, mówi i chodzi. Podczas hipnozy osoba hipnotyzowana mo e wej w 3 jej stadia. S to: stadium lekkie, rednie lub glbokie. W ka dym z nich wystpuj inne objawy, dziki czemu mo emy okreli, w jakim stadium hipnozy jestemy. Objawy podczas lekkiego stadium:

· · · · · · ·

odpr enie polczone z chci poruszania si mruganie opuszczonych powiek i niemo no podniesienia ich w skutek sugestii splecenia palców obu dloni zniechcenie uczucie ci koci glównie w rkach i nogach odrtwienie koczyn obezwladnienie miniowe oraz latwo ich zastoju

Objawy podczas redniego stadium:

· · · · · ·

calkowite odrtwienie ciala czciowe lub pelne znieczulenie ka dej czci ciala na ból jeszcze wiksze odpr enie zaraz po przebudzeniu czciowy zanik pamici (o ile podano tak sugesti) silne zmczenie mo liwo kontrolowania organicznych funkcji

Objawy podczas glbokiego stadium:

· · · · · · ·

powrót pamici do wczeniejszych lat ycia otwarcie powiek bez budzenia si (zdarza si to równie w rednim stadium) calkowite znieczulenie na ból calkowity zanik pamici mo liwo sterowania funkcjami ciala pozytywne lub negatywne halucynacje wszystkich piciu zmyslów znieksztalcenie czasu

© www.setman.pl

3

Poziomy glbokoci hipnozy II

Hipnoidalny. Uczucie letargu ciala. Oci ale minie i odpr one nerwy. Pojawia si sklonno do bldzenia myli oraz senno. Lekka hipnoza. Minie reaguj na sugesti. Oczy s wywrócone. Pacjent reaguje na sugesti usztywnieniem ramion. Umysl koncentruje si na sugestii. rednia hipnoza. Pacjent jest glboko odpr ony i nie mo e podnie si z krzesla lub kanapy, je eli mu si tego nie ka e. Mo e mówi tylko pod wplywem sugestii. Glboka hipnoza. Po przebudzeniu mo e wystpowa czciowa amnezja ( nie pamitanie). Mo na przekazywa sugesti niewra liwoci na ból, jak równie wzmo onej wra liwoci zmyslowej. Skuteczna jest sugestia posthipnotyczna. Somnambulizm. Mo liwa jest calkowita amnezja oraz calkowite znieczulenie. Pojawiaj si pozytywne halucynacje i regresja do dziecistwa oraz progresja do przyszlych zdarze. Glboki somnambulizm. Mo liwa jest calkowita amnezja oraz calkowite znieczulenie. Pojawiaj si pozytywne halucynacje i regresja do dziecistwa oraz progresja do przyszlych zdarze. Pacjent zdolny jest do negatywnej halucynacji, to znaczy do usunicia utrwalonej informacji. Pohipnotyczne sugestie wypelniane s jak polecenia. W przypadku trzech pierwszych stanów pacjenci bd pamitali wszystko, co powiedzial hipnoterapeuta. Wielu z nich bdzie mialo wtpliwoci czy zostali zahipnotyzowani. Natomiast w przypadku trzech ostatnich stanów pacjenci nie bd pamitali co slyszeli bdc w hipnozie. Te glbsze stany mo na wykorzystywa do obni ania progu bólu np. podczas operacji, porodów, przy zabiegach dentystycznych, itp..

© www.setman.pl

4

Poziomy glbokoci hipnozy III

a. lekka b. rednia W powy szych stanach przeprowadza si terapi, ale stany te nie pozwalaj na calkowite wykorzystanie zjawiska hipnozy szczególnie w odniesieniu do trwaloci sugestii posthipnotycznych. c. glboka , tzw. Somnabulizm Jest to stan znacznie zwikszonej sugestywnoci. Od tego poziomu powinno si rozpoczyna terapi. Poziom ten charakteryzuje si mo liwoci wywolania krótkotrwalej amnezji oraz analgezji poprzez sugesti. W tym stanie mo na osign prawdziw regresj. d. Esdaile State (koma hipnotyczna, planary state , HC etc.) W stanie tym nastpuje SPONTANICZNA anestezja ogólna tj. BEZ sugestii. Zjawisko to wykorzystuje si do operacji, przeprowadzania bolesnych procedur medycznych, zmiany opatrunków przy oparzeniach lub wtedy kiedy musi nastpi dlugotrwale unieruchomienie pacjenta np. CAT skan czy MRI. Oprócz tego, stan ten charakteryzuje si tym, e po pewnym czasie cinienie krwi mo e spa nawet do ok. 65/40 mmHg, oddech do 3/min, puls do 35/min, temperatura mo e si obni y o 1 stopie. Czlowiek wyglda jak umarly, ale ... wietnie si czuje, jest calkowicie wiadomy swego otoczenia. UWAGA : w tym stanie osoba mo e NIE reagowa na sugestie wyjcia z transu!! Statystycznie, jedna osoba na ok. 15.000 wchodzi w ten stan spontanicznie! e. Ultra Depth Stan wyjtkowo glbokiej hipnozy, po którym nastpuje calkowita amnezja. W tym stanie zanotowano spontaniczne zagojenie si ran czy np. spontaniczne przywrócenie sluchu. Nie s jeszcze znane dobrze metody indukcji. Normalnie jest bardzo trudno osign ten stan na drodze sugestii. Charakterystyczne jest równie , e "wyjcie" z tego stanu trwa co najmniej 20 - 40 minut. Najmniej do tej pory poznany stan hipnozy, ale wydaje si, e najciekawszy... f. Ultra height Stan w którym osoba osiga totaln relaksacj ciala, podczas gdy w tym samym czasie umysl zostaje znacznie bardziej wyczulony i uaktywniony. Stan ten jest wykorzystywany w terapiach zmierzajcych do zmiany zachowa, identyfikacji i diagnozie problemów itd ... g. Hypnosleep Jest to stan najwy szej sugestywnoci. Osoba wchodzca w ten stan czuje e pi normalnym snem, a... jednoczenie slyszy slowa terapeuty. Czsto slyszy tylko sam glos bez odró niania poszczególnych slów. Uznaje si, e jest to stan najbardziej bezporedniej komunikacji z podwiadomoci, a wiec te najbardziej efektywny stan z punktu widzenia sugestii posthipnotycznych.

© www.setman.pl

5

Mo liwoci i ograniczenia stosowania hipnozy w psychoterapii.

Zastosowanie hipnozy klinicznej: 1. Medyczne a) kontrola bólu b) astma c) zaburzenia gastryczne d) schorzenia dermatologiczne (np. zanikowe zapalenie skóry) e) psychoneuroimmunologia f) choroby przewlekle g) ginekologia i polo nictwo h) chirurgia (przygotowanie do zabiegów chirurgicznych, znieczulenie, zmniejszenie krwawienia, szybsze ustpowanie obrzków, zmniejszenie powikla pooperacyjnych) i) obci ajce procedury medyczne (np. chemioterapia) j) uczulenia - (np. katar sienny) 2. Stomatologia (redukcja lku przed zabiegiem, znieczulenie) 3. Psychiatria a) zaburzenia depresyjne b) zaburzenia zachowania (np. zachowania destrukcyjne) c) zaburzenia nerwicowe: lk, reakcja na stres, natrctwa, fobie, zaburzenia adaptacyjne, zaburzenia wystpujce pod postaci somatyczn, neurastenia, zaburzenia dysocjacyjne (konwersyjne), d) zaburzenia nawyków i popdów (tak e u dzieci) takie jak kleptomania, piromania, wyrywanie wlosów - trichotillomania, patologiczny hazard e) uzale nienia (nadu ywanie alkoholu, palenie tytoniu) f) zaburzenia od ywiania si g) dysfunkcje seksualne h) nieorganiczne zaburzenia snu (lki nocne i koszmary senne) i) problemy z poczuciem wlasnej wartoci j) problemy wystpujce w rodzinach, mal estwach i zwizkach 4. W pracy z dziemi (dzieci maj szczególn latwo wchodzenia w trans) a) kontrola bólu b) lki c) fobie szkolne d) reakcje psychosomatyczne e) onkologia (ból, lk, nudnoci, wymioty) f) zaburzenia zachowania i emocji takie jak: moczenie mimowolne nieorganiczne (enuresis), zanieczyszczenie si kalem (encopresis) obgryzanie paznokci, ssanie kciuka, jkanie g) tiki h) zaburzenia hiperkinetyczne (zespoly nadpobudliwoci ruchowej) i) zaburzenia zachowania j) zaburzenia emocjonalne k) zaburzenia funkcjonowania spolecznego (np. mutyzm wybiórczy) l) specyficzne aspekty w pracy z mlodzie Hipnoz stosuje si na dwa podstawowe sposoby: jako technik terapeutyczn albo jako kluczowy element strategii terapeutycznej (np. terapia Miltona H. Ericksona, hipnoanaliza Eriki Fromm).

© www.setman.pl

6

Przeciwwskazania

W przypadku pacjentów z niektórymi zaburzeniami osobowoci (np. osobowo paranoiczna, borderline) u ycie hipnozy wymaga starannego rozwa enia. Wtpliwe jest stosowanie hipnozy w przypadku znikomej motywacji pacjenta do zmiany! Czsto mamy do czynienia z sytuacj, gdy pacjent domagajcy si stosowania hipnozy rozumie to w ten sposób, e terapeuta wykona co magicznego, co bez udzialu aktywnoci pacjenta pozwoli mu na istotn zmian w jego yciu. W tym wypadku powinno si powici du o czasu i uwagi na ustalenie kontraktu terapeutycznego, realistycznego celu i nawizaniu wspólpracy z pacjentem.

Najwicej ogranicze w stosowaniu hipnozy wydaje si le e po stronie terapeuty: a) Hipnoza odbywa si w kontekcie terapeutycznym. Niezbdne jest zadbanie o podstawowe kwestie takie jak dobry kontakt, postawienie diagnozy, zebranie dokladnych informacji o pacjencie zanim przystpi si do pierwszej indukcji. Hipnoza jest terapeutyczn metod z wyboru. Oznacza to, e terapeuta powinien by w stanie zastosowa równie inne techniki czy strategie w odniesieniu do danego pacjenta. Gdy tak nie jest, zachodzi niebezpieczestwo nadu ywania hipnozy wynikajce z ograniczonych umiejtnoci terapeutycznych leczcego. Std te szczególna odpowiedzialno ci y na nauczycielach hipnozy, aby ksztalci osoby o odpowiednim przygotowaniu. Powy sze uwagi sprowadzaj si do wyranego wymagania, aby terapeuta stosujcy hipnoz mial dostateczne dowiadczenie kliniczne. b) Niezale nie od ogólnej orientacji, w kontekcie której przebiega terapia, w hipnozie przeniesienie i przeciwprzeniesienie si intensyfikuj. Terapeuta musi wic posiada podstawow wiedz na temat zjawisk wystpujcych w relacji oraz wiadomo swoich reakcji emocjonalnych. c) W hipnozie nierzadko pojawia si spontaniczna regresja wieku. Zjawisko to mo e by katalizowane zarówno przez techniczny aspekt zwizany z tym, e pacjent odbywa sesj le c, lub z zamknitymi oczyma (nie jest to oczywicie niezbdne - cho czste) ale te nie bez znaczenia mog by nieuwiadomione tendencje terapeuty do przyjmowania postawy rodzicielskiej w interakcji lub tendencje do emocjonalnego uzale niania pacjenta.

© www.setman.pl

7

d) Bardzo czsto w trakcie sesji hipnotycznej pojawiaj si nieoczekiwane, silne reakcje emocjonalne takie jak np. placz, dr enie, spowolnienie ruchów, reakcje konwersyjne itd. Terapeuta powinien "oczekiwa nieoczekiwanego". Intensywno emocjonalnych prze y musi by adekwatna do mo liwoci ich akomodacji przez pacjenta. Jednoczenie bogactwo reakcji emocjonalnych pacjenta wydaje si pociga niektórych terapeutów, którzy - czsto niewiadomie - d do wywolania lub zintensyfikowania takich wlanie reakcji. Warto przypomnie, e nie one wiadcz o jakoci pracy terapeuty. e) Historia stosowania hipnozy jest histori indywidualizacji tego podejcia. Pierwsze indukcje hipnotyczne byly sformalizowane i dyrektywne. Wspólczenie powszechnie akceptowany jest postulat Miltona H. Ericksona zalecajcy daleko idc indywidualizacj - dobieranie indukcji do poszczególnych osób. f) Hipnoza jest podejciem, które stwarza zludne pozory latwoci ze wzgldu na swój techniczny aspekt. Ponadto mo e dawa poczucie szybkich, widocznych efektów pracy - terapeuta formuluje sugesti - kilka chwil póniej obserwuje reakcje pacjenta. W porównaniu z oceanem cierpliwoci jaki zazwyczaj jest potrzebny, by dostrzec powolne zmiany w terapii, czstych frustracji, wtpliwoci co do swoich dziala i pozostajcego zazwyczaj bez odpowiedzi pytania, jakie czsto terapeuta sam sobie zadaje - czy moja praca przynosi jakiekolwiek efekty - hipnoza jawi si jako pocigajca alternatywa. Std te zdarza si, e lgn do niej terapeuci o omnipotentnych, narcystycznych tendencjach, glodni dominacji i wywierania wplywu, z tendencjami do inwazji i klopotami z wlasnymi granicami. Terapia wlasna, dowiadczenie systematycznej superwizji wydaj si by tu postulatami zasadniczymi. Metaforycznie rzecz ujmujc, hipnoza w psychoterapii jest tak bezpieczna jak skalpel w rku chirurga. Jest tak bezpieczna lub nie, jak rka, która ten skalpel trzyma.

© www.setman.pl

8

Istota sugestii

Sugestia jest kwintesencj ka dego podejcia do hipnozy. 1.Sugestia zawiera wywolanie u osoby wra enia, e doszlo lub dojdzie u niej do zmian cielesnych lub psychicznych 2.Ograniczenie wyobra enia do specjalnej treci przez oslabienie lub zakoczenie wyobra enia przeciwstawnego Zaleca si wykorzystywanie sugestii pozytywnych, które konstruowane s w taki sposób, by uwiadomi sluchaczowi, e jest w stanie dowiadczy lub osign to, czego pragnie; s wyra ane tak by stymulowaly po dane reakcje np. ,,jeste w stanie odkry w sobie sily, których istnienia, by mo e, nawet nie podejrzewale", ,,w sytuacji x pozwolisz sobie na dowiadczanie spokoju", ,,wszystkie twoje dowiadczenia, nawet te bolesne, s dla ciebie skarbem, z którego wycign mo esz, to co zechcesz, by osign, to co chcesz". Sugestie lepiej jest formulowa mniej konkretnie, na wikszym poziomie ogólnoci, by unikn sprzecznoci midzy tym co mówi pomagajcy, a tym czego dowiadcza sluchacz. Pozwala si mu wtedy na wiksz swobod, daje si mu szans by wykorzystywal wlasne dowiadczenia, fantazje i informacje w ramach procesu, co jest impulsem do wysoce indywidualizowanego prze ycia, np. ,,gdy czytasz te slowa mo esz dowiadczy pewnego przyjemnego wra enia" , ,,chc aby wybral taki moment z przeszloci, kiedy byle bardzo, bardzo, bardzo malym chlopcem. A mój glos pod y za tob. I stanie si glosem twoich rodziców, twoich ssiadów, twoich przyjaciól, twoich kolegów i kole anek ze szkoly, twoich towarzyszy zabaw i twoich nauczycieli. Chc te aby znalazl si w szkolnej klasie jako maly chlopiec odczuwajcy szczcie z powodu czego, co wydarzylo si dawno temu, o czym zapomniale dawno temu." Sugestie nale y formulowa w czasie teraniejszym i wykorzystujc do tego konstrukcj pozytywn, bo hipnoza stanowi pomost pomidzy `teraz' a `potem'.

© www.setman.pl

9

Prawa hipnozy

I. Prawo ­ Ka de plastyczne wyobra enie, które ciebie wypelnia, d y do tego aby si spelni. Ka da myl d y do urzeczywistnienia si. Warunkiem jest przeksztalcenie jej w plastyczne wyobra enie. Jeli owemu plastycznemu wyobra eniu towarzyszy silne pragnienie spelnienia, to prawie nic nie jest w stanie temu przeszkodzi. Plastyczne wyobra enie mo e si spelni tylko wtedy, kiedy nie ma nas adnego przeciwstawnego wyobra enia i nie wyklucza si ich wzajemne oddzialywanie. Plastyczne wyobra enie snu wywoluje sen, a wyobra enie, e nie mo na zasn­ bezsenno. Tutaj przechodzimy do dzialania drugiego prawa:

II. Prawo ­ Kiedy twoja wola i wiara s dla siebie wrogami, to zawsze i bez wyjtku pokonana zostaje wola. Obowizuje ono zwlaszcza w chorobie. Ka dy chory chce by zdrowy, ale czy w to wierzy? Mo na powiedzie, e kto wierzy, e bdzie zdrowy ten szybko wyzdrowieje. Kto bez zastrze e wierzy w swoje zdrowie, ten równie jest zdrowy. Kiedy zrozumiemy donioslo tego faktu mo emy osign prawie wszystko. Ju wielu wyt alo swoj wol, by osign okrelony cel i pomimo to go nie osignli. Inny osiga swoje cele bez du ego wysilku, gdy poznal tajemnic i opanowal drugie prawo.

III. Prawo ­ Ka dy wysilek woli pozbawiony obrazowego wyobra enia pozostaje niezrealizowany, mo e dziala nawet przeciwko temu, co zamierzamy. Jest to prawo przeciwnego dzialania wysilku. Dlatego jednym z naszych najwa niejszych celów jest kontrolowanie myli i kierowanie nimi, by z ich pomoc osign zamierzone cele. Te prawa obowizuj w hipnozie. Kiedy je zrozumiemy i bdziemy si nimi kierowa, a wic pozwolimy im dla nas pracowa i na nas dziala, nie doznamy niepowodze.

© www.setman.pl

10

Terapia ericksonowska

Terapeuta dostosowuje si do pacjenta: do jego sposobu mylenia, pozycji ciala, mimiki, ruchów, gestów i czstotliwoci oddychania. Nazywane jest to ­ ,,dostrojeniem si do pacjenta". Terapeuta skupia si na tym, co sam pacjent mu proponuje i nawizuje z nim kontakt na tym poziomie. W terapii ericksonowskiej najwa niejsze jest zwrócenie uwagi na trzy elementy: - zasoby, - spo ytkowanie, - przewartociowanie. Terapeuta stara si w mo liwie najefektywniejszy sposób wykorzysta wlasne zasoby pacjenta. D y do tego, aby jego interwencja miala malo inwazyjny charakter. Zaczyna od zidentyfikowania zasobów pacjenta, systemu wartoci, upodoba. Stara si je rozwin i wzmocni a nastpnie polczy z problemem. Robi to malymi krokami - pacjent najszybciej uczy si poprzez dzialanie. Wykorzystuje w pracy opór pacjenta, teatralno i starannie wybiera odpowiedni moment. Wierzy w sil i sukces swojego pacjenta. Celem przewartociowania jest zmiana cierpienia w satysfakcj. Ka de dowiadczenie ma jak pozytywn warto. Odnalezienie jej pomaga zmieni stosunek pacjenta do problemu. Zmianie ulegaj równie jego emocje. Pozwala to na nowe, bardziej korzystne dla pacjenta zdefiniowanie sytuacji.

Czego nie nale y robi.

- Nie wolno by zarozumialym, lecz milym i serdecznym. - Nie kompromitowa hipnotyzowanego (np. wyznaniami, rozbieraniem si itp.). - Nie omiesza hipnotyzowanego. Pamitaj, e to SYTUACJA a by MIESZNA, a nie HIPNOTYZOWANY. - Nie poni a (szczekanie, wchodzenie pod stól ). - Nie nadwer a sil fizycznych poprzez zbyt dlugie forsowanie silowych pokazów wytrzymaloci zahipnotyzowanego. - Nie uszkadza ciala poprzez pokazy bezbólowego przypalania, klucia i zadawania jakichkolwiek ran, które mog bole po wyjciu z hipnozy itp. - Nie denerwowa si, e co nie wychodzi. Nawet jeli nic si nie uda to zawsze mo esz zwali win na widzów, e za bardzo przeszkadzaj. - Nie traktowa pokazu zbyt powa nie.

© www.setman.pl

11

TESTY PODATNOCI

* Test zacinitej dloni. Jest to najczciej stosowana przez hipnotyzerów metoda ze wzgldu na jej prostot i mo liwo grupowego zastosowania. Testowana osoba siedzi wygodnie z zamknitymi oczami. Polecamy jej skoncentrowa si na wra eniach plyncych z rki. Ka emy jej zacisn dlo na oparciu krzesla a potem sugerujemy, e jej rka jest szczk imadla, które si na tym oparciu zaciska, coraz mocniej i mocniej. Potem sugeruje si, e szczki te nie chc si rozewrze pomimo prób. Nastpnie bacznie obserwujemy czy badany ma klopoty z rozwarciem dloni czy te nie. Im mocniej kto zaciska dlo tym bardziej jest podatny na sugestie. * Test lekkich rk. W tym tecie osoba testowana stoi w drzwiach, dlonie zewntrzn czci oparte s o framugi. Oczy ma zamknite. Ka emy jej naciska dlomi framugi przez okolo jedn minut. W tym czasie mówimy jej, e ma bardzo lekkie rce, które same unosz si do góry. Potem robi krok do przodu. Obserwujemy jak wysoko te rce si unosz. Im wy ej tym wiksza podatno na sugesti. Test ten jest obci ony pewnym ryzykiem interpretacyjnym, poniewa unoszenie si rk spowodowane jest po czci, cinieniem rozkurczowym w miniach. Ma te jedn du zalet - umacnia wiar w sil hipnotyzera ju przed rozpoczciem hipnozy. * Test spadajcej monety. Osobie testowanej kladziemy monet na wierzchu wycignitej dloni. Ka emy jej zamkn oczy. Podajemy sugestie, e dlo si powoli obraca i moneta si zsuwa: ,,na Twojej rce le y moneta. Dopóki Twoja rka jest w poziomie moneta spokojnie le y. Ale nagle zaczyna si powoli obraca, a moneta zsuwa po boku dloni. Twoja rka si obraca, a moneta zsuwa na lew stron. Nie pozwól jej upa...". Tekst ten powtarzamy kilkakrotnie. Je eli testowany ma wra enia, e moneta mu si zsuwa to reaguje odwróceniem rki w przeciwn stron. Je eli kto ma takie reakcje tzn., e jest bardzo podatny na sugestie. Mniej podatne osoby w ogóle nie reaguj na ten test.

© www.setman.pl

12

Podejcie do hipnotyzowanego.

Odpowiednie podejcie do hipnotyzowanego to polowa sukcesu. W zasadzie wyró nia si trzy podstawowe podejcia, na bazie których tworzone s ró ne modyfikacje. Oto one: - dominujce - hipnotyzer jest autorytetem, wydaje polecenia, nie podlegajce dyskusji. Hipnotyzowany uto samia go z postaci ojca. Ten sposób najczciej wykorzystywany jest przez hipnotyzerów estradowych. - emocjonalno-macierzyskie - hipnotyzer stwarza bardzo bliski, cieply kontakt z hipnotyzowanym. Hipnotyzer uto samiany jest z postaci matki. - bierne - hipnotyzer tworzy wra enie, e hipnotyzowany sam sob kieruje i sam wprowadza si w trans. Ten sposób wykorzystuje si w przypadku gdy mamy do czynienia z hipnotyzowanym, który jest nieufny wobec ludzi i akceptuje tylko siebie. To, który sposób nale y wybra zale y od typu charakteru osoby hipnotyzowanej oraz od jej aktualnego humoru. Dlatego niezwykle istotna jest rozmowa wstpna, podczas której mo na zapozna si z charakterem czlowieka oraz jego obecnym samopoczuciem i humorem. Wybranie zlego sposobu podejcia do osoby hipnotyzowanej mo e calkowicie uniemo liwi wprowadzenie jej w trans.

© www.setman.pl

13

Techniki

- W technice Bernheima - wmawia si oci alo powiek, senno, niemo no otwarcia oczu. Je eli ju to si osignie to wmawiamy oci alo rki, potem nóg i calego ciala. Caly czas nie zapominamy mówi o sennoci, ulegloci i spokoju. Nasze sugestie podajemy monotonnym i spokojnym glosem, tak aby spotgowa senno u hipnotyzowanego. Celem do którego d ymy jest opanowanie uwagi hipnotyzowanego. - W technice lewitacji rki - hipnotyzowanemu nakazujemy skoncentrowa si na wra eniach plyncych z rki. Nastpnie dotykamy delikatnie t rk jakim przedmiotem, aby hipnotyzowany mógl lepiej si na niej skoncentrowa. Sugerujemy rozlunienie mini (jeli hipnotyzowany to potrafi), bezwlad i cieplo nóg i rk. Potem podajemy sugestie unoszenia si rki i kierowania si jej w kierunku twarzy lub innej czci ciala. W czasie tego stopniowego ruchu podajemy sugestie wzmacniajce np."... gdy rka dotknie Twojej twarzy to bdziesz ju glboko spal.... ,, itp. Zalet tej metody jest to, e wida jak szybko reaguje hipnotyzowany wic mo na dostosowa si do tempa jego reakcji. - W technice fiksacji wzroku - hipnotyzowany wpatruje si przez dlu szy czas w jaki przedmiot trzymany w odlegloci okolo 30 cm od oczu hipnotyzowanego. Jest to najbardziej znana technika hipnotyzowania i do czsto stosowana. Naszym celem jest wywolanie znu enia i sennoci, po to aby zmczone oczy same si zamknly oraz niedopuszczenie do dekoncentrowania si hipnotyzowanego na innych mylach. W czasie wpatrywania si hipnotyzowanego w przedmiot fiksacji, podajemy sugestie o pieczeniu oczu, sennoci i ci koci powiek. Jeli hipnotyzowany zamknie oczy to dalej postpujemy tak jak w technice Bernheima. - Technika estradowa - jest bardzo dynamiczn technik. Wykorzystuje si w niej autorytet hipnotyzera oraz podwiadom ch hipnotyzowanego do zaimponowania innym ludziom. Zachowanie hipnotyzera powinno cechowa si wladczoci i absolutn pewnoci siebie, tak aby jego sugestie byly natychmiast wykonywane. Szybkie wykonanie pierwszych

© www.setman.pl

14

Jzykowe wzorce hipnotyczne - odwrócony meta model Ericksona.

Wzorce komunikacji hipnotycznej dzialaj niemal jak magiczne formuly, dziki którym pomaga si osobom z problemem `przypomnie sobie to, o czym zapomnieli, e zapomnieli'. Dla osoby pracujcej z hipnoz jzyk jest podstawowym narzdziem pozwalajcym wywiera wplyw na odbiorc, nawet bez stosowania formalnej hipnozy, bo komunikacja midzyludzka przebiega jednoczenie i równolegle zarówno na poziomie wiadomym jak i niewiadomym (przejmowanie jzyka rozmówcy polega na dostosowaniu si do tej osoby przez co umo liwia nawizanie glbokiego kontaktu Równowa niki znacze ­ zdania uto samiajce ze sob znaczenia dwóch ró nych rzeczy, przypisujce okrelone znaczenie bodcom czy sytuacjom neutralnym np. ,,to oznacza...", ,,czyli...", ,,tym samym...", tj. ,,twój oddech tym samym poglbia stan twojej hipnozy". Kwantyfikatory uniwersalne ­ wyrazy bdce generalizacjami pozbawionymi ukladu odniesienia np. ,,ka dy", ,,wszyscy", ,,zawsze", ,,jakikolwiek", tj. ,,zauwa wszystkie skojarzenia jakie pojawi si w zwizku z..." Pytania potwierdzajce ­ dodane s na kocu zdania by unikn lub zredukowa opór np. ,,czy nie?", ,,nieprawda ?". Niecisloci porównawcze ­ slowa sugerujce porównanie, ale brak jest okrelonego przedmiotu w stosunku do którego porównanie jest dokonywane np. ,,i mo esz poczu si jeszcze bardziej komfortowo...". Postulaty konwersacyjne ­ zwroty grzecznociowe, które redukuj opór i u odbiorcy wywoluj mimowolny odruch wykonania zawartej w nich proby, np. ,,czy moglaby zamkn oczy?", ,,chcialbym ci prosi aby powiedzial mi...". Odzwierciedlanie aktualnych prze y np. ,,i kiedy czytasz te slowa, koncentrujc si na ich treci, twoje pluca automatycznie wykonuj wdechy i wydechy, a twoje serce pracuje w swoim wlasnym rytmie..." Rozbudowane cytaty ­ opisywanie wielu ró nych kontekstów w celu przeci enia wiadomej uwagi i odwrócenia jej od istotnego przekazu adresowanego do niewiadomoci petenta np. ,,ta sytuacja przypomina mi histori, o której czytalem w ksi ce Michael Yapko, który opisywal, jak Grinder i Bandler przytaczali wypowied Ericksona dotyczc stwierdzenia jednego z jego pacjentów, powolujcego si na opini swojego poprzedniego terapeuty, który...". Wieloznacznoci ­ slowa lub frazy posiadajce wicej ni jedno znaczenie (wywolujc dezorientacje pomagaj wytwarza/utrzymywa stan transu hipnotycznego) np. ,,moc nowych pomyslów...", ,,hipnotyzowanie hipnotyzera mo e by zabawne...", ,,niektórzy okrelaj ten stan mianem trans poglbia si w tobie coraz bardziej...". Numery porzdkowe np. ,,by mo e jeste ciekaw która strona twojego ciala ­ lewa czy prawa ­ zacznie si rozlunia najpierw..." ­ zakladamy, e obie strony ciala si zrelaksuj, nie wiadomo tylko, która najpierw. Odnoniki do wiadomoci ­ stosowane w celu latwiejszego przekazania zalo enia, e reszta zdania jest prawdziwa np. ,,nie wiem czy jeste wiadom, w jaki sposób twój umysl uczy si harmonijnie i satysfakcjonujco osiga stan transu." truizmy - wykorzystuje si do uzyskania akceptacji klienta dla sugestii, która zostaje podana po uznanym przez niego truizmie np. ,,wszyscy to wiemy, e ka dy czlowiek jest wyjtkowy i niepowtarzalny, i dlatego wlanie ty mo esz dowiadcza glbokiej hipnozy na swój wyjtkowy i niepowtarzalny sposób" paradoksy np. ,,w cigu nastpnej minuty bdziesz mial tyle czasu, ile tylko zechcesz, by zakoczy dzielo wewntrznej integracji nowych umiejtnoci". © www.setman.pl 15

Spójno

Czlowiek potrzebuje jasnoci i pewnoci, gdy wic nie jest pewien jakie zachowanie jest wlaciwe, to sklonny jest do odzwierciedlania zachowania innych. Osoba szukajca pomocy prze ywa silne napicie zwizane z lkiem czy aby nie wyda si mieszna, slaba, odpychajca gdy ujawni swój problem, czy zostanie zrozumiana. T jak e siln potrzeb akceptacji i przynale noci ` ongluje' si umacniajc relacje osoba pomagajca-osoba potrzebujca pomocy [jest to wa ny element procesu hipnotycznego stanowicy fundament dla dalszej owocnej wspólpracy]. Wladza nagradzajca staje si pot n sil w procesie zmiany. Wyobra enia jakie ma poszukujcy pomocy na temat swoich przyszlych dowiadcze kieruj jego aktualnymi dzialaniami [zachodzi tu zjawisko `samo sprawdzajcego si proroctwa', które wskazuje, i to czego oczekujemy ma wiksze prawdopodobiestwo wystpienia- niewiadomie dopasowujemy si oraz nasze zachowanie do wlasnych oczekiwa]. Czlowiek ma tendencje do porzdkowania otaczajcej go rzeczywistoci, unikania wewntrzsprzecznych informacji, dopasowywania czci do siebie, co wynika z naszej potrzeby harmonii i ladu. Jeli stykamy si z nieznanym to obserwujemy jak inni si w takiej sytuacji zachowuj [mo na tym zjawiskiem próbowa wytlumaczy hipnoz grupow, gdzie osoby które nie braly nigdy w niej udzialu niejako powielaj schemat zachowa swych towarzyszy-niewiadomie odgrywaj role ­transu- np. ci co obserwuj osoby ju hipnotyzowane, które wchodz w trans z widocznymi znacznie reakcjami ideomotorycznymi maj tendencj do powtarzania zaobserwowanych uprzednio `wej w trans'] lub poszukujemy porady u kogo bardziej dowiadczonego od nas. Spójno poznawcza, któr tak wszyscy potrzebujemy ujawnia si wtedy, gdy oczekujemy czego, za co zaplacilimy [pienidzmi czy wlo on prac]. W kocu inwestujemy w co co nam si cho troch oplaci. Jeli w co zainwestowalimy to robimy wszystko by osign jak najwiksze zyski.

© www.setman.pl

16

Wyprzedzenie

Przed uczynieniem czego, co si stanie za chwil, informujemy klienta o tym przy pomocy prostych stwierdze informujcych np. ,,za chwil zrobi to i to..." i postpuje si w sposób zgodny z tym co si powiedzialo; znaki antycypacji stanowi deklaracj naszych intencji przez co buduje si zaufanie potrzebne we wspólnej pracy. Aby stworzy polczenie pomidzy tym co klient aktualnie robi [w hipnozie mo e pewnych rzeczy dowiadcza], a tym co ma robi [po wyjciu z hipnozy] nale y powiza sugestie, lczc aktualne doznania z po danymi reakcjami klienta. Najczciej stosuje si przeformulowania, i to na ró nych etapach pracy z klientem, np. nigdy oporu nie traktuje si jako oporu; gdy osoba mówi po wyjciu z transu, e wszystko slyszala, to znaczy, i ,,twoja niewiadomo zrobila ci prezent i pozwolila rejestrowa moje slowa zarówno na poziomie wiadomym jak i na niewiadomym", i wiele, wiele innych. W hipnozie mo emy mie pelniejszy dostp do naszych wewntrznych zasobów. ródlem tych zasobów mog by przyjemne i budujce dowiadczenia, sukcesy i osignicia, fantazja i kreatywno, ale równie bolesne dowiadczenia, rozstania i rozczarowania, dramaty yciowe gdy one wszystkie dostarczaj nam w takim samym stopniu dowiadczenia yciowego, dziki któremu wiedz t spo ytkowa mo emy w przyszloci.

A i nie myl wicej o zmianie, która ju zachodzi. Tylko o niej nie myl.

© www.setman.pl

17

Zalety nauki w hipnozie.

Hipnoza jest stanem w którym nauka, a szczególnie tzw. pamiciówka jest bardzo dobrze przyswajalna przez uczcego si. Stwierdzono, e zahipnotyzowany jest w stanie zapamita od 120 do 500! slów z obcego jzyka w cigu jednej godziny nauki. Zale y to od stopnia hipnozy i od predyspozycji uczcego si. Dlaczego tak si dzieje? - po pierwsze hipnotyzowany calkowicie koncentruje swoj uwag na tym co robi, a to ma ogromny wplyw na proces zapamitywania. - po drugie hipnoza uruchamia nieznane nam umyslowe rezerwy, które mog by uwa ane za nadprzyrodzone, a które przejawiaj si fenomenaln pamici. Pami ta jest tak dobra, e pozwala na przypomnienie szczególów zdarze z przeszloci, które wydawaloby si, nie zostaly w ogóle zapamitane. Umo liwia tak e dokladne zapamitywanie tego co zostanie nakazane, czyli tego czego bdziemy si uczy. - po trzecie uczenie si w hipnozie nie jest uci liwe z powodu braku poczucia uplywu czasu. Nie myli si w tym czasie o innych "ciekawszych" zajciach, które mo na by robi zamiast "traci" czas na nauk. Przyjmujc 120 slówek na godzin oraz dwugodzinn sesj (w tym godzina nauki, a pozostaly czas przeznaczony na zahipnotyzowanie i relaks) to jestemy w stanie w 25 dni nauczy si 3.000 slówek. Czyli teoretycznie w cigu 25 dni mo emy pozna obcy jzyk. Teoretycznie, bo do poprawnego poslugiwania si nim potrzebna jest jeszcze konwersacja w tym jzyku oraz intuicyjne poslugiwanie si regulami gramatycznym. Jednak podstawowym problemem jest nieznajomo odpowiedniej iloci slówek i wlanie hipnoza ten problem rozwizuje. Mo na uczy si ju w lekkiej hipnozie, cho nie osignie si tak dobrych wyników jak w glbokim transie. Glownie z tego powodu, e ludzie maj w wikszoci pami wzrokow, a nie sluchow. W lekkiej hipnozie wchodzi w gr tylko sluchanie, a w glbokiej mo na slucha i czyta. Powody dlaczego nie stosuje si powszechnie nauki w hipnozie: -gdzie znale nauczyciela-hipnotyzera, szczególnie nauczyciela od jzyka, skoro wikszo hipnotyzerów to lekarze, a i ich jest malo; -w której szkole odwa ono by si wprowadzi taki sposób nauki jzyka w sytuacji, gdy hipnoza kojarzy si wikszoci ludzi z szarlatastwem ; -a czy TY odwa ylby si pój na taki kurs jzyka ? Tym bardziej, e nie bylby darmowy. Czy nie wolalby pój na tradycyjny kurs i nie ryzykowa? Na szczcie mo na si uczy w hipnozie z grup kolegów, lub samemu, jeli si nauczy autohipnozy. Polecalbym raczej dogadanie si z dwoma, trzema osobami w celu wzajemnego wprowadzania si w hipnoz i uczenia osoby zahipnotyzowanej. Podsumowujc, nauka w hipnozie jest korzystna poniewa : - bardzo szybko zapamituje si material lekcyjny. - pozostaje on dlugo w pamici, nie zapomina si go. - nie mczy si psychicznie monotoni nauki.

© www.setman.pl

18

ALKOHOLIZM.

Alkoholizm jest uznawany za chorob. Jego leczenie powinno odbywa si pod nadzorem lekarskim, poniewa najpierw nale y przeprowadzi odtrucie organizmu. Zaló my jednak, e kto jeszcze nie uwa a si za uzale nionego i chce jedynie ograniczy picie alkoholu. Przy odzwyczajaniu si warto skorzysta z pomocy bliskiej osoby, eby zwikszy skuteczno seansów. I nie chodzi tutaj o glboko transu, ale o mo liwoci ,,zaprogramowania" organizmu. Lepiej ,,programuje si" uczucie wstrtu poprzez wlo enie np. papierosa w usta, ni poprzez same komendy. Odzwyczajanie si od nalogu zaczynamy od wprowadzenia si w hipnoz. Jeli jestemy sami przygotowujemy magnetofon z nagranymi na tam odpowiednimi komendami. Jeli kto nam pomaga, przekazujemy tej osobie spis komend. Ich tre przedstawi poni ej. Jeszcze raz podkrelam, e do osignicia dobrych wyników nie jest konieczne wprowadzenie si w stan glbokiej hipnozy. Po wprowadzeniu w trans hipnotyczny nale y przez pewien czas pozwoli hipnotyzowanemu na zrelaksowanie si i pozostanie w takim stanie przez kilkanacie minut. Dopiero potem przystpujemy do wydawania sugestii, których celem jest wywolanie ,,alergii" na alkohol Uzbrojeni np. w amoniak mo emy mu go podsuwa pod nos razem ze szklank wody z odrobin alkoholu i sugesti, e jest to wódka. W ten sposób wyrobimy reakcj wstrtu na zapach alkoholu Nastpnym naszym celem jest wywolanie odruchów wymiotnych po spo yciu alkoholu Jest to cel drastyczny i stosowany tylko w wyjtkowych przypadkach tzn. w przypadku uzale nie, a nie w przypadku jego nadu ywania.

W walce z nalogiem nie mo emy zapomnie o podawaniu sugestii zwikszajcych wol i samodyscyplin hipnotyzowanego: ,,Nie bdziesz mial ochoty na picie wódki" itp. Mo na zastosowa te ró ne podstpne sugestie l po hipnotyczne np. gdyby zaistniala jakakolwiek okazja wypicia alkoholu, czy te koledzy zapraszaliby na picie wódki, nale y nakaza w sugestii po hipnotycznej, aby hipnotyzowany mial niepohamowany przymus powrotu do domu ochot na co innego, albo w ostatecznoci, eby le si poczul. Takie sugestie po hipnotyczne mog bardzo skutecznie wyeliminowa okazje do picia.

© www.setman.pl

19

NIKOTYNIZM

Palenie papierosów jest typowym przyzwyczajeniem, którego mo na si skutecznie pozby przez stosowanie hipnozy. Warto oczywicie u specjaln gum z zawartoci nikotyny, aby zmniejszy w organizmie glód nikotynowy, ale glównym problemem, bardzo trudnym do przezwyci enia w przypadku tego nalogu, jest cala otoczka palenia. Osoby odzwyczajajce si od palenie nie wiedz co robi z ustami i rkoma. Musz stworzy now map mimiki i gestykulacji. Map, w której nie ma miejsca na papierosa, a która pozwoli im na zachowa psychiczne bezpieczestwo. Dlatego pierwszym krokiem w walce z papierosami jest stworzenie listy typowych odruchów z nimi zwizanych. Warto usi przed lustrem, i wyobra ajc (lub przypominajc) sobie ró ne typowe, stresujce i zabawne sytuacje, obserwowa uwa nie swoje zachowanie. Sytuacje, w których wida ewidentnie, e papieros jest parawanem, nale y wpisa na list. Nastpnie mo na poobserwowa jak w podobnych sytuacjach zachowuj si osoby niepalce i od nich zapo yczy gesty, które mo na utrwali w czasie hipnozy. Ponadto celem hipnozy jest utrwalenie niechci do papierosów. Najlepsze efekty uzyskuje si utrwalajc niech do zapachu dymu tytoniowego. Pomimo pozorów, czlowiek ma bardzo wra liwy wch. Jeli kto ma ,,niewie y" zapach to na pewno wszystkich od siebie odstrczy. Podobnie, jeli zapach dymu papierosowego bdzie dla kogo nieprzyjemny, to bdzie stronil od papierosów. Metoda postpowania jest nastpujca: Po wprowadzeniu w trans hipnotyczny wkladamy zapalonego papierosa do ust zahipnotyzowanego i podsuwamy mu pod nos fiolk z amoniakiem. Staramy si w ten sposób wyrobi odruch wstrtu do zapachu nikotyny.

Terapi wspomagamy sugestiami zamieniajcymi pragnienie papierosów na inne laknienie np. na gum lub na owoce.

© www.setman.pl

20

Ob arstwo

Przypadlo ta dotyka chyba wszystkich ludzi na tym wiecie. Cz ludzi (szczciarze!) Nie odczuwa jej skutków, przynajmniej tych bardziej widocznych jak otylo, ale s i tacy, którzy plac za ni swoim wygldem i zdrowiem. Hipnoza w tym przypadku jest dosy skuteczna, poniewa wystarczy zmieni nawyki ywieniowe, aby osign rewelacyjne wyniki i raz na zawsze zapomnie o miotaniu si pomidzy okresami objadania si, a kolejnymi glodówkami polczonymi z cud dietami. Zmian przyzwyczaje zaczynamy od sporzdzenia listy zawierajcej glówne wady obecnej diety np. zbyt du o czekolady, slodyczy itp. lub zbyt tlusta dieta ( ólte sery, tluste miso). W ten sposób okrelimy, które artykuly ywnociowe maj zosta w trakcie hipnozy napitnowane. Nale y pamita, e nie pitnujemy jedzenia jako takiego (mogloby to doprowadzi do jadlowstrtu), lecz tylko poszczególne jego skladniki. Generalnie nie staramy si zmniejszy iloci spo ywanego po ywienia, a jedynie chcemy zmieni jego sklad na zdrowszy i mniej kaloryczny. Ilo jedzenia mo na zmniejszy jedynie poprzez zmian sposobu ycia. Jeli kto prowadzi aktywny i ruchliwy tryb ycia nie ma po prostu czasu na jedzenie. Jeli za kto siedzi caly dzie przed telewizorem, ksi k itp. to przewa nie przy okazji podjada sobie. Wa ne, aby jadl wtedy co z zieleniny, a nie potrawy wysokokaloryczne. W hipnozie podajemy sugestie zachcajce do jedzenia warzyw i owoców. Mo na zastosowa nastpujcy trick: Podsuwajc zahipnotyzowanemu pod nos przyjemnie pachnce po ywienie, które ma na celu wywolanie uczucia glodu, podajemy do jedzenia tylko owoce i warzywa. Podajemy przy tym sugestie zachwalajce taki rodzaj po ywienia

© www.setman.pl

21

PRZESTROGI.

1. Jeli jeste m czyzn, najlepiej nigdy nie hipnotyzuj adnej dziewczyny sam na sam. Nara asz si na to, e zostaniesz przez ni oskar ony o seksualne wykorzystanie. Najgorsze w tym jest to, e mo e ona by naprawd przekonana, e tak si stalo. Mo esz wic straci jej sympati lub przyja, jeli co takiego was lczy. 2. Podczas hipnozy nie wydawaj polece mogcych spowodowa trwal niedyspozycj u hipnotyzowanego np. "Nie bdziesz glodny, nie bdziesz glodny". 3. Pamitaj, e niektóre polecenia mog spowodowa reakcj odwrotn do zamierzonej np. nie mo na mówi: "Nie czujesz swojej rki, nie czujesz bólu...", gdy mo e to spowodowa reakcj odwrotn i wywola ból organiczny lub obezwladnienie rki. Jeli chcemy osign nieczulo na ból to u ywa si sugestii typu ,,... teraz przez chwil nie bdziesz czul jak Ci dotykam, przez chwil nie bdziesz odczuwal przykrych wra e....". 4. Nigdy nie daj si namówi na wydawanie hipnotyzowanemu poni ajcych go polece np. szczekania pod stolem, rozbierania si itp., ani na wyciganie z niego tajemnic, czy te intymnych szczególów z jego ycia. Jeli co takiego zrobisz stracisz potem szacunek pozostalych kolegów. Nawet tych, którzy sami Ci do tego namawiali. 5. Nie stosuj zbyt czsto w krótkim czasie (na jednej i tej samej osobie) estradowej techniki hipnotyzowania. Mo esz ,,podarowa" jej w ten sposób nerwic. 6. Jeli czujesz, e nie masz nastroju do hipnotyzowania, nie rozpoczynaj seansu, nawet, jeli kto bardzo bdzie nalegal. 7. Czsto hipnotyzerzy uwarunkowuj hipnotyzowanego na jakie haslo (uwarunkowanie poprzez sugesti po hipnotyczn), eby póniej latwiej ich wprowadzi w trans. Mo esz te tak robi, tylko pamitaj - haslo to musi by na tyle nietypowe, eby nie moglo pojawi si w jakiejkolwiek normalnej sytuacji yciowej.

© www.setman.pl

22

SPOSTRZE ENIA I PORADY.

1. Nigdy nie przejmuj si tym, e Twoje polecenia wywoluj miech. Ka demu po pewnym czasie mija ch do miania si. 2. Je eli chcesz hipnotyzowa na prywatce, a nie potrafisz zastosowa adnej dynamicznej techniki, lub nie ma osoby nadajcej si do takiej techniki, to przejd do innego pokoju i tam zahipnotyzuj wybran przez siebie osob inn technik. Dopiero potem zapro reszt towarzystwa do dalszej zabawy. 3. Jeli hipnotyzujesz osob powiedzmy zabobonn to mo esz udawa czlowieka obdarzonego nadludzk moc, ale nie kreuj si na osob niedostpn. Zawsze bd yczliwy i sympatyczny. 4. Nigdy nie okazuj lku przed hipnotyzowanym. Zawsze bd pewny siebie. Jeli stracisz kontrol nad hipnotyzowanym to nie pokazuj tego po sobie. 5. Pamitaj, e jeli straci kontrol nad hipnotyzowanym musisz go natychmiast wyprowadzi z transu Mo esz zastosowa zwykl metod, lub wydajc absurdalne polecenia. Jeli Ci si to nie uda, a zahipnotyzowany nie rozrabia to zostaw go w spokoju niech zanie. 6. Je eli nie uda Ci si zahipnotyzowa wybranej przez siebie osoby nie przejmuj si. Wybierz nastpn lub spróbuj innym razem. wiczenie czyni mistrzem. Tak e hipnotyzowanego. 7. Czsto osoby zahipnotyzowane, po wyjciu z transu wypieraj si, e byly w transie hipnotycznym. Twierdz, e udawaly. Psuj w ten sposób samopoczucie i wiarygodno hipnotyzera. Jeli hipnotyzowanemu poda si skuteczne sugestie pohipnotyczne, to jego zapewnienia co do nieskutecznoci hipnozy oka si alosne. Warto wic zawsze podczas hipnozy j cho jedn tak sugesti wprowadzi. 8. Nigdy nie rezygnuj z rozmowy wstpnej. To najczstszy bld pocztkujcych, niedouczonych lub zbyt pewnych siebie hipnotyzerów. Nawet krótka rozmowa wstpna mo e Ci du o powiedzie o hipnotyzowanym i ulatwi wprowadzenie w trans.

l

9. Prowad zeszyt w którym notuj wszystkie swoje zwycistwa, pora ki i uwagi. W ten sposób stale bdziesz si rozwijal. Nawet jeli na jaki czas porzucisz hipnoz, bdziesz mógl po latach wróci do niej i wszystko sobie przypomnie.

© www.setman.pl

23

wiczenia

wiczenie 1

Dokocz zdanie ,,Czuj ..." Wymienianie wszelkich odczu zmyslowych i emocjonalnych.

wiczenie 2

3 glbokie oddechy z `haaaa...'

wiczenie 3

Dokocz zdanie ,,Gdybym mogla chcie wszystko co chc, to chcialabym ..."

wiczenie 4

(grupy trzyosobowe) Osoba A zamyka oczy i wyobra a sobie, e wykonuje czynno, w któr si anga uje. (jogging; czytanie ksi ki, eglowanie, ogldanie telewizji, prowadzenie samochodu itd.) Dwóm pozostalym osobom B i C podaje tylko nazw tej czynnoci i one opisuj na zmian wra enia zmyslowe, które wedlug nich powinny si w takiej sytuacji pojawi. Osoba A zwraca uwag, co wzmaga jej doznania, a co sprawia, e jest jej trudniej zaglbi si w wyobra anie sytuacji.

wiczenie 5

To samo wiczenie, ale tym razem ograniczacie si do opisów rzeczy, które musz si pojawi jako wra enia zmyslowe. Jak najmniej szczególowi, jak najbardziej ogólnie! Postarajcie si, aby rytm waszych wypowiedzi byl staly. Wykorzystajcie oddech drugiej osoby jako wzór dla prdkoci ...i tempa ...i rytmu ...waszej . . .wypowiedzi. Umiejtno dostosowania si w czymkolwiek, co robicie - czy to bdzie wasz oddech, rytm wypowiedzi czy cokolwiek innego - do oddechu drugiej osoby jest bardzo pot nym narzdziem. Wypróbujcie to zjawisko i obserwujcie reakcje. Wykorzystajcie te same sytuacje i pozostacie w tych samych grupach. Zauwa cie jak inne bd wasze wra enia tym razem.

wiczenie 6

Wzory lingwistyczne - Równowa niki znacze i kwantyfikatory uniwersalne np. ,,to oznacza...", ,,czyli...", ,,tym samym...", ---> ,,twój oddech tym samym poglbia stan twojej hipnozy". np. ,,ka dy", ,,wszyscy", ,,zawsze", ,,jakikolwiek", ---> ,,zauwa wszystkie skojarzenia jakie pojawi si w zwizku z..."

wiczenie 7

Wzory lingwistyczne - Numery porzdkowe i niecisloci porównawcze Pierwszy, kolejny, drugi, nastpny np. ,,i mo esz poczu si jeszcze bardziej komfortowo...".

24

wiczenie 8

Wzory lingwistyczne - Odzwierciedlanie aktualnych prze y np. ,,i kiedy czytasz te slowa, koncentrujc si na ich treci, twoje pluca automatycznie wykonuj wdechy i wydechy, a twoje serce pracuje w swoim wlasnym rytmie..." Odnoniki do wiadomoci ­ stosowane w celu latwiejszego przekazania zalo enia, e reszta zdania jest prawdziwa np. ,,nie wiem czy jeste wiadom, w jaki sposób twój umysl uczy si harmonijnie i satysfakcjonujco osiga stan transu."

wiczenie 9

Wzory lingwistyczne - Wieloznacznoci slów i fraz ,,moc nowych pomyslów...", ,,hipnotyzowanie hipnotyzera mo e by zabawne...", ,,niektórzy okrelaj ten stan mianem trans poglbia si w tobie coraz bardziej...".

wiczenie 10

Wzory lingwistyczne - truizmy i paradoksy ,,wszyscy to wiemy, e ka dy czlowiek jest wyjtkowy i niepowtarzalny, i dlatego wlanie ty mo esz dowiadcza glbokiej hipnozy na swój wyjtkowy i niepowtarzalny sposób" ,,w cigu nastpnej minuty bdziesz mial tyle czasu, ile tylko zechcesz, by zakoczy dzielo wewntrznej integracji nowych umiejtnoci".

wiczenie 11

Wzory lingwistyczne ­ pozorny wybór, presupozycje, Postulaty konwersacyjne, Pytania potwierdzajce, ,,czy moglaby zamkn oczy?", ,,chcialbym ci prosi aby powiedzial mi...". ,,czy nie?", ,,nieprawda ?".

wiczenie 12

Wzory lingwistyczne ­ rozbudowane cytaty.

wiczenie 13

(w grupach trzyosobowych) Powtarzamy wiczenie 4, które robilicie wczeniej. Tym razem doló cie wszystkie wysublimowane techniki przetrenowane w wiczeniach 6-12. Zamiast najpierw opisywa osobie dowiadczenie, sprawcie, aby osoba usiadla wygodnie i zamknla oczy. Zacznijcie od opisu stanu, w którym si znajduje. Chc, abycie zastosowali trzy stwierdzenia o naturze pacingu ­ opisy obecnych, weryfikowalnych dowiadcze. ,,Siedzisz na krzele.... Czujesz punkt, w którym cialo styka si z krzeslem.... Czujesz skrzy owane na piersi ramiona ...miejsce, gdzie stopy dotykaj podlogi ...cieplo swojej twarzy ...ruszajce si palce.... Slyszysz dwiki wydawane przez poruszenia pozostalych osób.... Wyczuwasz cieplot powietrza.... Slyszysz dwik mojego glosu...." Kiedy bdziecie wiczy t metod zacznijcie od piciu stwierdze: trzy niech bazuj na doznaniach zmyslowych, a czwarte skierowane do wewntrz. Polczcie je jakimi lcznikami, na przyklad ,,i" lub ,,podczas gdy". ,,Sluchasz dwiku mojego glosu i dostrzegasz kolory w tej Sali, a tak e czujesz swoje rami na oparciu krzesla oraz zaczynasz odczuwa spokój i satysfakcj." Potem robicie trzy weryfikowalne spostrze enia, po których wstawiacie nieweryfikowalne, potem odpowiednio dwa i dwa, jedno i trzy .. i w tym momencie macie ju piknie rozwinity stan transu.

25

wiczenie 14

Indukcja przez przyciganie si dloni

wiczenie 15

Indukcja przez opadanie dloni ,,Czy móglbym na chwil wypo yczy twoj rk? (Podnosi rk Ala do góry trzymajc j za nadgarstek, delikatnie ni potrzsajc dopóki nie pozostaje w górze, po czym j puszcza. Caly czas w trakcie tych czynnoci mówi). Chcialbym, aby teraz, jeli si na to zgodzisz, pozwolil rce powoli opa, nie szybciej ni mo esz odnale...wygodne...miejsce...i czas...w przeszloci...kiedy mogle si odseparowa...i odwie y na dlu sz lub krótsz chwil...tak aby twoje rami opadalo...nie szybciej ni twoje oczy...si zamykaj...prawdziwie niewiadomymi poruszeniami...tak e kiedy twoja rka...powoli opada aby spocz...na udzie...po tym powolnym ruchu...w dól...powracasz...z uczuciem pelnej relaksacji...którego nie bylo...wczeniej...Robisz to bardzo dobrze...Wykorzystaj caly potrzebny ci czas. Dzikuj."

wiczenie 16

Indukcja przez zaprzeczenie

wiczenie 17

Indukcja przez patrzenie w gór

wiczenie 18

Indukcja przez opór dloni i ruszanie dwoma dlomi

wiczenie 19

Indukcja przez przerwanie wzorca

wiczenie 20

Indukcja przez przemczenie lub dezorientacj wyobrani

wiczenie 21

Indukcja przez przypomnienie transu

wiczenie 22

Indukcja przez wstrzymywanie pozwolenia na wejcie w trans

wiczenie 23

Katalepsja - Niemo no otwarcia oczu

wiczenie 24

wra liwo ­ niewra liwo

wiczenie 25

Halucynacje wzrokowe (pozytywne i negatywne)

26

wiczenie 26

Halucynacje sluchowe

wiczenie 27

Halucynacje zmyslowe ­ stan zamroczenia alkoholowego

wiczenie 28

Automatyczne pisanie

wiczenie 29

Nauka w hipnozie

wiczenie 30

Regresja

Co to jest hipnoza............................................................................................................... 2 Poziomy glbokoci hipnozy I ........................................................................................... 3 Poziomy glbokoci hipnozy II.......................................................................................... 4 Poziomy glbokoci hipnozy III ........................................................................................ 5 Mo liwoci i ograniczenia stosowania hipnozy w psychoterapii. ..................................... 6 Przeciwwskazania .............................................................................................................. 7 Istota sugestii...................................................................................................................... 9 Prawa hipnozy .................................................................................................................. 10 Terapia ericksonowska ..................................................................................................... 11 Czego nie nale y robi. .................................................................................................... 11 TESTY PODATNOCI ................................................................................................... 12 Podejcie do hipnotyzowanego. ....................................................................................... 13 Techniki............................................................................................................................ 14 Jzykowe wzorce hipnotyczne - odwrócony meta model Ericksona. .............................. 15 Spójno ........................................................................................................................... 16 Wyprzedzenie................................................................................................................... 17 Zalety nauki w hipnozie. .................................................................................................. 18 ALKOHOLIZM. .............................................................................................................. 19 NIKOTYNIZM ................................................................................................................ 20 Ob arstwo......................................................................................................................... 21 PRZESTROGI.................................................................................................................. 22 SPOSTRZE ENIA I PORADY....................................................................................... 23 wiczenia ......................................................................................................................... 24

27

Information

QPrint

27 pages

Find more like this

Report File (DMCA)

Our content is added by our users. We aim to remove reported files within 1 working day. Please use this link to notify us:

Report this file as copyright or inappropriate

940564