Read Xét nghim ti lng vi rút là gì text version

HIU BIT V XÉT NGHIM TI LNG VI RÚT HIV Xét nghim ti lng vi rút là gì? Xét nghim ti lng vi rút (TLVR) c lng s vi rút có trong máu. o c lng vi rút ngi ta tìm và m các cht liu di truyn vi rút HIV, cht liu này c gi là HIV ARN. Kt qu TLVR c mô t bng s lng bng sao (copies) HIV ARN có trong 1 ml máu S thay i TLVR theo t nhiên Kt qu TLVR có th tng hay gim t mt mu máu này n mu máu k tip mà không vì mt tác ng lâu dài nào lên sc khe ca ngi c xét nghim. Các nhà nghiên cu ã iu tra v s thay i ca TLVR trên ngi cha c iu tr, kt qu cho thy hai xét nghim riêng bit trên cùng mt mu máu có th cho kt qu khác bit n gp 3 ln. Có ngha là bn không nên lo lng nu TLVR ca bn tng t 5.000 lên 15.000 vào thi im bn cha iu tr. Tng t, TLVR tng t 50,000 n 100,000 nu bn cha iu tr có th là s gia tng áng k vì ã tng gp ôi, nhng ó là phm vi sai s cho phép ca xét nghim. Lý tng TLVR ch nên o vào lúc bn khe mnh. Nu thi gian gn ây bn b bnh nhim trùng, hoc chích nga vc xin, TLVR có th gia tng tm thi. S thay i áng k ca TLVR Khi TLVR c xét nghim theo thi gian vài ln mi vài tháng cho thy khuynh hng gia tng, hoc gia tng hn gp ba ln, thì cn quan tâm. Thí d: tng t 5.000 lên 25.000 là s gia tng áng k, tng gp 5 ln lng vi rút trong máu so vi ln xét nghim cui cùng. Tuy nhiên, khuynh hng gia tng TLVR là ch im tt nht, do ó nên làm li xét nghim khng nh chn óan. nh hng ca vic chng nga vc xin và nhim trùng. Nu bn hin ang b nhim trùng hoc gn ây có chng nga vc xin thì TLVR có th gia tng tm thi. Trong trng hp này, tt nht bn nên tránh làm xét nghim TLVR ít nht sau 1 tháng chng nga hay bnh nhim trùng. Ti lng vi rút không phát hin c hoc di ngng phát hin là gì? (undetectable viral load) Tt c các xét nghim TLVR có mt s lng gii hn nht nh mà ngi ta không th phát hin c HIV, còn c gi là ngng phát hin, và ngng này s thay i tùy theo k thut và b sinh phm xét nghim khác nhau. Tuy nhiên, cn hiu rng ch vì s lng vi rút HIV quá thp nên xét nghim không th o c, ch không có ngha là vi rút ã ht hn tòan b trong máu ca bn. Vi rút vn hin din trong máu nhng vi s lng thp n ni xét nghim không th o c. Ngng hin nay xét nghim TLVR có th o c là bao nhiêu?

1

i vi các xét nghim ã c s dng trc ây, ngng phát hin là 400 hoc 500 bn sao / ml. Tuy nhiên vi nhng xét nghim siêu nhy có th o c n 50 bn sao. Có vài k thut có th o c ti lng thp hn nhng ch yu c s dng trong các nghiên cu. Ý ngha ca TLVR di ngng phát hin. Có xét nghim TLVR di ngng phát hin là kt qu mong mun vì hai lý do: Nguy c chuyn sang giai an AIDS rt thp Nguy c kháng thuc rt thp i vi nhng ngi ang iu tr ARV. Mc tiêu ca iu tr ARV là TLVR di ngng phát hin. t TLVR không phát hin c càng nhanh thì hiu qu ca phác ang dùng càng tác dng lâu. Lý tng là sau 3-6 tháng iu tr phác 1, TLVR ca bn s không phát hin c. Tuy nhiên cng có mt s ngi không t mc tiêu này. Nu TLVR vn phát hin c vi rút sau iu tr 3- 6 tháng, có th bác s ca bn s xem xét thay i phác thích hp. Mt s bác s thy cn i phác sm gim nguy c kháng thuc. Mt s khác thì tranh lun rng vic này có th làm ngng iu tr mt phác vn còn hiu qu. Ngi c iu tr ARV ln u thì kh nng chc chn gim c TLVR nhiu hn so vi ngi ã tng c iu tr trc ó. Kt qu TLVR chp chn Trong vài trng hp, có th bn s gp kt qu TLVR chp chn sau nhng ln làm xét nghim khác nhau. C th là lúc thì không phát hin, lúc thì phát hin c vi rút. iu này thng xãy ra và không nht thit rng bn ã tht bi iu tr. Hu ht các trng hp nh vy u do sai sót trong xét nghim. Tuy nhiên, nu TLVR tip tc gia tng qua tng xét nghim, hoc tip tc phát hin c vi rút có th vic iu tr ã tht bi, và có th vi rút ã phát trin kháng thuc. Ti thi im này bn nên tho lun vi bác s ca mình vic thay i iu tr. Vic duy trì tình trng TLVR phát hin c càng lâu nguy c kháng thuc vi phác hin ang ung càng cao. Nu phác bc 2 sn có và hiu qu c ch vi rút tt, thì vic chuyn i phác sm s gam thp kh nng phát trin kháng thuc. Nu phác 2 không có nhiu chn la, thì khuynh hng i phác nên chm hn. Tuy nhiên, ngi ta vn ngh rng nu có th nên chuyn phác khi s lng CD4 còn cao và TLVR còn thp. Ti lng vi rút và kháng thuc Phát trin kháng thuc: Nu HIV phát trin kháng thuc vi phác bn ang dùng, có ngha là thuc không còn kh nng c ch HIV hiu qu, và TLVR thng bt u gia tng. Vic gi cho TLVR di ngng phát hin thì nguy c xut hin kháng vi thuc ang ung rt thp. Vì th vic gi cho TLVR không phát hin c càng lâu, càng làm chm vic thuc b kháng. Kháng chéo: Mt khi HIV ã kháng vi mt thuc bn ang ung, thì có th nó s kháng vi vài thuc khác tng t mà bn cha tng ung. ây c gi là kháng chéo. Kháng chéo có th làm gii hn s thuc mà bn có th ung trong tng lai. có nhiu chn la hn, vài bác s ã tranh lun rng vic iu tr nên vì mc tiêu TLVR không phát hin c. Tuy nhiên, mt s bác s khác thì cho rng nu i thuc ngay mi ln TLVR tng trên ngng phát hin có th làm cho bn không còn thuc chuyn i. Nu có th, ngh i sm khi CD4 còn cao và TLVR còn thp. 2

TLVR và vic lây truyn HIV Nu bn có s lng HIV trong máu cao, có th lng HIV trong tinh dch và dch âm o cao. Ngi có lng HIV cao kh nng b bnh nhim trùng nhiu hn. iu tr ARV làm gim TLVR trong máu, cng làm gim lng HIV trong tinh dch và dch âm o. Tuy nhiên, vic TLVR trong máu không phát hin c không ng ngha vi vic HIV trong tinh dch và dch âm o không có. Bn vn có nguy c lây truyn vi rút trong quan h tình dc nu không dùng bao cao su. Các bnh lây qua ng tình dc, nht là bnh lu có th làm gia tng TLVR trong cht dch khi quan h tình dc. Nh vy nguy c lây truyn HIV cho bn tình càng cao nu không s dng bao cao su. iu tr ARV ã c chng minh hiu qu trong vic gim lây truyn HIV t m sang con. Nu bn có thai hoc có k hach có thai, tho lun vic iu tr vi bác s ca bn có chn la phác thích hp. Nu bn có TLVR không phát hin c trong lúc mang thai, thì nguy c lây truyn HIV cho con s rt thp. Bao lâu thì tôi nên làm xét nghim TLVR? Nu bn chun b iu tr: nhng ni có ngun lc, vic làm xét nghim TLVR c thc hin ngay trc iu tr làm s liu nn nhm so sánh các xét nghim ln sau xem hiu qu vic iu tr s ra sao. Nu bn ã bt u iu tr: nhng nc phát trin, hoc ni không b gii hn v ngun lc, thng TLVR c xét nghim sau 1 tháng iu tr, sau ó c theo dõi mi 3 tháng. Có th làm thêm xét nghim khi có du hiu hoc các triu chng bnh. Tuy nhiên, ni có ngun lc hn ch, vic xét nghim có th c thc hin sau mi 6 tháng hay lâu hn. Kt qu ca xét nghim s giúp bác s ca bn theo dõi hiu qu ca phác ang iu tr và tiên lng din tin ca bnh. Nu bn va có mt kt qu TLVR gia tng khi ang iu tr: nên làm li xét nghim mt ln na trong vòng 2 ­ 4 tun khng nh kt qu này. Bn luôn cn có kt qu TLVR và CD4 cùng mt lúc giúp bác s ca bn ánh giá úng hn v hiu qu ca iu tr. Bs. Hùynh Thu Thy (Lc dch t "viral load & CD4" booklet: NAM www.aidsmap.com)

3

Information

Xét nghim ti lng vi rút là gì

3 pages

Report File (DMCA)

Our content is added by our users. We aim to remove reported files within 1 working day. Please use this link to notify us:

Report this file as copyright or inappropriate

276217